PHẦN MỞ ĐẦU
Hà Nội.
Xanh.
Một màu xanh yên ả nhưng trống trải trong những ngày hòa bình đầu tiên.

★
Hà Nội đã chớm bước vào hè, trời nín gió nhưng phố phường lại bồi hồi dịu mát như
có ngọn gió hanh hao mơ hồ nào thổi dọc theo những hàng cây, mái ngói vào tận mỗi
khoảnh sân, góc nhà khiến cho niềm vui bảng lảng, ngây ngất trong ánh mắt người cứ rờ
rỡ nhen lên, vỡ ra, lan tỏa, lẫn cả lắng chìm, hụt hẫng. Dẫu biết rằng cái gì phải đến sẽ
đến nhưng khi nó đến sao lòng dạ lại cứ thấy bất chợt ngổn ngang, xốn xang, ngỡ ngàng
dường như không phải, không có thật, dường như đang mơ thế này!
Phải chăng chưa có thời khắc linh diệu nào của dân tộc, của một vùng đất lại xen lẫn
nhiều tâm trạng trái chiều nhau đến thế? Bởi có những người cha, người chồng, người
con, từ trong rừng xanh đã xiêu vẹo trở về, nhưng cũng còn biết bao người cha, người
chồng, người con cho đến giờ phút này vẫn chưa thấy hình bóng và có thể sẽ không bao
giờ thấy hình bóng ở nơi đâu. Nụ cười xen nước mắt, nỗi đau trộn niềm vui, cái sống cái
chết, cái thăng hoa điều mất mát cùng lúc òa ập, len lỏi, giằng xé, quẫy đạp trong đáy
sâu lòng dạ những con người vừa kiệt sức vặn mình trong chiến cuộc, trong đợi chờ.
Hà Nội hân hoan như sống lại, trẻ lại nhưng Hà Nội cũng lặng thầm xao xác. Mặt Hồ
Gươm sáng nay xanh hơn nhưng cũng dường như man mác buồn hơn.

★
Giữa cái đan xen, ngào trộn ấy, vẫn có một nơi mà ở đó con người đang tìm về cõi
tĩnh để được nghe, được thả hồn, được giãi bày, được lắng kết, được vơi nhẹ phần nào
cái tâm trạng không mấy nhẹ nhàng của mình trong một không gian kiến trúc thâm
nghiêm, cổ kính có từ đầu thế kỷ 20 do người Pháp để lại.
Không gian Nhà hát Lớn.

Trong ánh sáng mờ ảo thấp thoáng chút cô tịch thần thánh, một bản giao hưởng hợp
xướng sâu thẳm đang vang lên vỗ ào ạt vào khắp bốn bức tường mang màu hồng nhạt.
Bản nhạc như một âm hưởng thao thiết chạy suốt chiều dài cuộc chiến, làm thức dậy
trong lòng người những cảm xúc bồi hồi khác lạ. Cả khán phòng im phắc với những đôi
mắt nhìn lên đắm chìm như thấm từng nốt nhạc. Đó là những giai điệu về chiến tranh, về
khát vọng yên hàn, về sự mất mát và lòng kiêu hãnh, về tình yêu và chia ly, về cái lãng
mạn và điều trần trụi, về cái nhất thời và cái vĩnh cửu của cuộc đời... về tất cả.
Nét nhạc bùng lên lúc cuồn cuộn lúc sâu lắng, lúc trải ra lúc nén lại, khi vỡ nổ khi
trở trăn, chân thật, gợi mở, mãnh liệt đến khốn cùng, khi lại như tiếng gọi thì thầm đưa
con người trở về với những khoảng tối của rừng, khiến cho không ít người đã không kìm
được những giọt nước mắt cứ chực trào ra nơi bờ mi.
Trong đó, ở hàng ghế giữa, nhòa chìm trong bóng tối huyền ảo là khuôn mặt thanh
thoát, phúc hậu của một người đàn bà ngoài năm mươi tuổi. Bà không khóc nhưng đôi
mắt mù mịt, trống rỗng của bà đang nhìn lên kia còn đau hơn là khóc. Cô gái mặc áo bà
ba, quấn khăn rằn khá xinh đẹp, một vẻ đẹp mộc mạc mặn mòi đặc trưng cho nét đẹp
nắng gió của con gái miền Trung ngồi bên cạnh thỉnh thoảng lại đưa tay sang nắm lấy tay
bà, siết nhẹ. Bà để yên, khẽ mỉm cười, một cái cười trống trải, vô hồn, héo hắt...
Trên kia, dưới ngón tay của những nhạc công tài hoa và của vị nhạc trưởng đứng tuổi,
gầy gò, nét nhạc từ từ rơi vào khoảng lặng rồi bất thần vươn tới cao trào như một tiếng
kêu kiêu hãnh và bi thiết của định mệnh. Bản nhạc dừng lại kết thúc chương Một trong
tiếng Saxophone trầm khàn, ánh ỏi ngân lên lần cuối. Cả nhà hát lắng đi giây lát trước
khi bật vang lên những tràng vỗ tay không ngớt, kéo dài.
Để chuyển tiếp sang chương kế tiếp, từ trong cánh gà, một người đàn ông tóc bạc
bước ra, giọng ông trầm ấm nhưng không giấu được chút nghẹn ngào cố nén phát ra từ
lồng ngực:
- Thưa tất cả các quý vị và các bạn! Bản giao hưởng hợp xướng mà các quý vị được
nghe phần một vừa rồi là tác phẩm đầu tay nhưng cũng là tác phẩm cuối cùng của một
nhạc sĩ tài hoa. Bởi vì trước, trong và sau bản nhạc này, anh đã chiến đấu và ngã xuống
như một người lính dũng cảm trên chiến trường Thành cổ Quảng Trị năm 1972. Bản nhạc
này anh viết tặng mẹ và lúc này đây, người mẹ ấy đang ở đâu, làm gì, rất tiếc là chúng
tôi chưa bắt liên lạc được.
Bàn tay cô gái lại nắm chặt lấy tay người đàn bà. Toàn thân bà rung lên nhưng khuôn
mặt lại cúi xuống như để che đi, giấu đi sự hiện diện của mình.

Bản nhạc lại tiếp tục, trầm hùng, bi tráng, da diết hơn với những giai điệu dồn dập,
xoáy buốt, nóng rẫy như có lửa cháy phần phật bên trong.
Đôi mắt người đàn bà nhìn lên, mở to, mở to nữa rồi từ trong đôi mắt ấy, như có một
tiếng nổ khủng khiếp xé toạc không gian. Sân khấu biến mất, dàn nhạc biến mất, cả khán
phòng cũng biến mất. Trước mắt bà chỉ còn là bom đạn mù mịt, lửa khói cuộn sôi, gạch
đá và cả những thân xác cũng văng lên, hạ xuống... Rồi một bức tường thành hiện ra lở
loét, trắng xác, nát vụn như một bộ xương hóa thạch méo xếch và từ trên cao, bầu trời
bỗng nổi cơn sấm chớp thịnh nộ, soi nhấp nhóa xuống dòng sông chạy cạnh khu thành
đang dâng nước réo gào như có trận đại hồng thủy kinh hoàng từ thế giới hồng hoang
ngàn xưa tràn về. Nước dâng ngang trời, nước ngập kín đất, nước đỏ bầm màu máu. Mưa
xối xả, những giọt mưa cũng mang màu máu...
Đôi vai mảnh của người đàn bà co rút lại, mắt nhắm chặt, hai tay ôm cứng lấy đầu,
toàn thân rung lên như đang vào cơn sốt rét ác tính.
“Má ơi!”... Cô gái khẽ kêu lên một tiếng rứt ruột rồi ôm chặt lấy bà, ép sát tấm thân
bà vào ngực mình như chở che, như an ủi. Người đàn bà dần hồi tỉnh, mồ hôi vã ra, khẽ
nở một nụ cười mộng mị, lúc ấy mới để mặc cho những giọt nước mắt khe khẽ chảy ra...

1
Hà Nội chiều cuối đông.
Gió lạnh hun hút thổi dọc những phố vắng. Lá rụng cô đơn xuống vỉa hè. Chiến tranh
mới đi qua, cuộc chiến tranh phá hoại khác có thể ghê gớm hơn lại đang rình rập tìm
đến. Hà Nội gượng nhẹ trong những bước chân đi, trong từng hơi thở, trong mỗi mắt
nhìn, lo âu và chờ đợi. Nhưng nhịp điệu Hà Nội, con người Hà Nội, cảnh sống Hà Nội
vẫn diễn ra bình thản, tự tin như hàng ngàn năm qua vẫn tự tin, trầm mặc trước mọi can
qua, thăng trầm giông bão như thế.
Chiều nay võ đường mang tên Vovinam vẫn có khá đông các võ sinh cả nam lẫn nữ
đến miệt mài tập luyện. Những tấm thân trẻ trung căng rướn, những động tác đầy tràn sức
lực, những giọt mồ hôi lấm tấm trên mặt, trên lưng.
Đặng Cường, một thanh niên có vóc người cao ráo, nét mặt khôi ngô, cương nghị, ở
trần, quần dài, để lộ những cơ thịt rắn đanh, xoắn bện nhưng đôi mắt lại thoang thoảng
mang cái buồn bâng quơ của một tâm hồn đa cảm đang một mình thi đấu với bốn chàng
trai khác theo thế võ cổ truyền quen thuộc. Đòn chân đòn tay từ anh bay ra dứt khoát,
biến ảo, mạnh mẽ nhưng có độ dừng đủ để bốn chàng trai phía trước không làm sao tiếp
cận được. Rồi lựa lúc họ sơ hở, anh quét mạnh một đường chân sát đất khiến cả bốn đều
mất thế trụ, đổ rạp xuống. Có một tiếng vỗ tay rất hồn nhiên của một nữ võ sinh đứng
xem vang lên. Anh mỉm cười tiến đến đỡ từng người dậy. Riêng người thứ tư, một thanh
niên vâm vam, thấp đậm, tóc húi cua, bắn cái nhìn hậm hực về phía cô gái vừa vỗ tay là
tự đứng lên cùng với một câu nói vừa đủ nghe:
- Cậu vẫn thích cái trò đánh lén ấy lắm nhỉ? Xoàng! Tôi muốn mời cậu một lần nào
đó chơi trực điện bằng quyền Anh, thế nó chính nhân quân tử hơn.
Cường cười thật hiền:
- Nếu có dịp, nhưng mình e muộn mất rồi!
- Muộn hay sợ?
Vẫn cái cười không thể hiền hơn:
- Có lẽ cả hai.

Rồi anh quay qua phía ông thầy tóc để búi tó và các môn sinh đang đứng trước mặt,
khoanh hai tay đặt lên ngang mắt nói một câu như đã được chuẩn bị sẵn:
- Thưa thầy! Tuần sau con có việc phải đi xa, xa lắm, chưa biết khi nào về, nên hôm
nay con xin được bái biệt thầy và các bạn đồng môn, xin hẹn ngày trở lại.
Vẫn hồn nhiên, cô gái nhảy lên vỗ tay lúc nãy buột miệng như mếu:
- Anh Cường... anh đi đâu?
Cường:
- Tôi đi đến cái nơi mà thằng con trai nào lúc này cũng nên đến!
Ông thầy võ đi đến, ôm chặt anh vào lòng:
- Thầy hiểu. Nếu thầy còn trẻ thì thầy cũng sẽ đi như con. Cái dân mình nó thế. Nào,
thôi, đừng bịn rịn nữa, ta làm một đường quyền để tiễn một cánh chim sắp bay về vùng
bão gió cái nào, các con! Cường, con cũng đứng vào hàng đi!
Tất cả đứng thành ba hàng ngang rồi cùng với tiếng hô dõng dạc của ông thầy, thân
thể họ bay lên, sà xuống, liên hoàn tung ra những đường quyền mãnh liệt, chỉ nghe có
tiếng gió thổi ràn rạt trong phòng...
Bài quyền mang sắc thái trượng phu ly biệt này sẽ còn đi hết phần cao trào nếu như
con mắt sáng rực của Cường không vấp phải một con mắt khác vừa xuất hiện ngoài cửa.
Con mắt của một cô gái đẹp, cái vẻ đẹp lãng mạn, thanh thoát điển hình của thiếu nữ Hà
thành, vận bộ đồ đen sang trọng đang lặng hướng về phía anh.
Anh dừng lại, cúi đầu xin phép tất cả rồi khoác áo đi ra. Đôi mắt to tròn của cô gái
vỗ tay lúc nãy nhìn theo anh thoáng một chút tần ngần, ngơ ngác...

★
Chiều đông ở đâu cũng buồn, chiều đông Hà Nội với những con phố hun hút gió
dường như càng buồn hơn.
Họ đèo nhau trên chiếc xe đạp, đạp chầm chậm trên đường Hoàng Hoa Thám, đi qua
khu Bách Thảo. Khẽ nhìn vào bên trong, nơi chỉ thấy um tùm cây lá và mặt nước màu
chì, Cường mỉm cười:
- Thanh biết không? Hồi học cấp ba anh sống già lắm nhé, mẹ anh bảo anh như ông cụ
non! Mới tí tuổi mà chiều đông nào anh cũng tìm đến đây vào cái giờ mà các đội tự vệ

vừa kịp về và các đôi tình nhân chưa kịp ra để được một mình độc quyền thiên nhiên và
nghĩ về cái chân lý bất di bất dịch của kiếp người.
- Già thật! Cũng giống như mẹ anh bảo cậu con của mình hay chọn lúc mưa to gió lớn
một mình khoác áo mưa đi bộ qua cầu Long Biên để cũng được độc quyền vũ trụ?
- Có khác một chút, ở đây anh thường chọn một gốc si già nhất, uống một chén rượu
nhạt nhất để được nghe cái âm thanh hoang vắng đến tột cùng nó vỡ ra trong đầu mình.
- Hoang vắng mà cũng có âm thanh hả anh?
- Đó là một thứ âm thanh chìm, phải thật nhập tâm mới nghe thấy, nó còn xôn xao hơn
mọi thứ âm thanh nổi khác.
Cô gái im lặng. Cường khẽ nhìn sang...
- Có chuyện gì phải không em?... Vốn không thích cánh đàn ông cơ bắp, đã có khi nào
em đến tận lò võ tìm anh?
Cô vẫn im lặng, mắt hướng về phía trước như chứa cả cái u hoài của một chiều giá
lạnh.
- Em có đói không?
Anh hỏi và cô khẽ gật đầu. Họ rẽ vào một cửa hàng mậu dịch vắng tanh ở cạnh đường
với những chiếc bàn nhôm lạnh lẽo, cáu bẩn gọi hai tô mì. Chị bán hàng nét mặt càu cạu
đặt cộp hai tô lõng bõng nước trước mặt họ, nói trả tiền trước. Thanh sầm mặt định phản
ứng nhưng Cường gạt đi:
- Anh muốn buổi chiều cuối cùng không có va chạm để mai lên đường cho thanh thản.
Nhìn hai tô mì trong leo lẻo như mắt ma, không hành không răm không cả thịt, mặn
chát, Cường bật cười:
- Đây gọi là tô mì không người lái hả em?
Rồi họ ăn. Thanh khêu từng sợi nhai uể oải, thỉnh thoảng lại lơ đãng nhìn qua khung
cửa sổ ra mặt đường đã có chiều thưa vắng người qua lại. Còn Cường lại hồn nhiên húp
sùm sụp vèo cái là hết. Anh nhìn lên cười để lộ hàm răng trắng đều và đẹp:
- Giờ mới thấm câu: đói tức là ngon, yêu tức là đẹp. Thanh này, có lẽ đây sẽ là hai tô
mì ngon nhất trong cuộc đời ẩm thực của anh vì được ăn bên cạnh em, ăn trước lúc đi
xa, ăn trong chiều chiến tranh.

Cô nhìn anh, khẽ mỉm cười bâng quơ không trả lời. Đâu đó, chả biết có đỡ đói không,
họ mỗi người làm một bụng nước chè loãng được vặn ra từ chiếc thùng nhôm to tướng
rồi lại đi tiếp.
Họ đi theo con đường hoa Nhật Tân ra phía bờ sông. Cánh đồng hoa Hà Nội mùa này
chưa có hoa nhưng chắc chỉ hơn tháng nữa thôi là các nụ đào, nụ quất sẽ tưng bừng khoe
sắc để chuẩn bị cho một cái Tết Nguyên Đán đang náo nức đến gần.
Bờ sông Hồng những năm tháng này còn nguyên vẻ hoang sơ, quạnh quẽ như hàng
ngàn năm qua nó vẫn cứ quạnh quẽ, hoang sơ một màu nguyên thủy như vậy. Những bãi
mía, nương ngô, vườn dâu đang kỳ thay lá trải ra màu xanh dài tít tắp. Một cánh buồm
trôi giữa đôi bờ như một chấm nâu bay về vô định. Xa lắm, sát mép nước là sự chuyển
động nhỏ nhoi của một cái chấm khác, cái chấm mang dáng hình một người đàn bà tần
tảo, âm thầm đi trên cát với gánh cỏ trên vai. Rồi chỉ một tích tắc sau, cả dòng sông,
cánh buồm, gánh cỏ mờ dần, nhòa trong hoàng hôn ít nắng nhưng lại có rất nhiều gió.
Ngồi đằng sau, Thanh chợt khẽ giật áo anh. Con gái Hà Nội hay thật, động tí là giật
áo, nói cũng giật, hỏi cũng giật, không nói không hỏi cũng giật cứ như thể không giật như
vậy thì cái vật thể đàn ông ngồi phía trước kia sẽ biến mất. Cường nghĩ vui và dừng xe
lại:
- Cái gì em?
Thanh rụt rè:
- Anh ở trên này trông xe, em xuống dưới kia em đi... ấy một cái! Tại... uống nhiều
nước quá!
Thì ra là vậy. Cường cười và bóp nhẹ phanh. Đi... ấy một cái! Biết đến bao giờ anh
mới lại được nghe cái động từ nhõng nhẽo, đa chiều đa nghĩa ắp đầy nữ tính đó. Ấy...
Anh biết rằng rồi đây, trong những cánh rừng xa ngái, anh sẽ đem theo cái từ này vào
hành trang như một giọt ngọt ngào, tinh khiết.
Trong khi cô gái xiêu xiêu bước xuống chân đê, lần tìm vào sau một bụi chuối rậm
rạp, anh con trai đủ ý tứ để đứng quay mặt về phía sông, nhìn xa xăm sang phía bờ bên
kia, nơi những tia hoàng hôn hình nan quạt đang hắt lên bầu trời lần cuối cùng rồi đi vào
lịm tắt, chạng chân, khẽ phanh ngực áo như một hiệp sĩ thánh chiến sẵn sàng lấy máu của
mình để bảo vệ cho cái đẹp đang... ấy ở dưới kia. Và anh sẽ cứ đứng như thế nếu lát sau
cô gái không bật lên một tiếng cười khúc khích ngay phía sau lưng:
- Anh làm cái gì mà như sắp sửa đánh nhau với Diêm Vương, Hà Bá thế? Xong rồi!

Họ đi thêm một đoạn nữa, đến một chỗ thoáng nhất, có vạt cỏ mịn nhất, ngồi xuống.
Gió thổi mạnh. Tóc cô gái bay dạt về phía sau để lộ một khuôn mặt nhìn nghiêng được
cảnh bãi bờ sông nước phiêu linh ướp vào làm sáng bừng lên tất cả cái vẻ đẹp nữ tính
dịu dàng, thoáng kiêu sa.
Vẻ đẹp ấy đã khiến người con trai bất giác đặt tay lên bờ vai mảnh tròn của cô kéo
khẽ vào lòng mình. Cô gái để im, khẽ nhắm mắt lại...
- Tóc em thơm quá! Mẹ anh bảo, con gái mà biết gội đầu với lá chanh là sau này
chăm chồng chăm con mát tay lắm.
Cô gái không trả lời, chỉ khẽ rùng mình một cái rồi lặng thả tầm mắt sang tận bên kia
sông như đang có sương khói vấn vương mà ảo.
Người con trai nhìn sâu vào đôi mắt vời vợi đó, khẽ hỏi lại cái câu hỏi trên đường
chưa được trả lời:
- Thanh... Hôm nay em lạ lắm! Nói với anh đi, có chuyện gì phải không?
Một tiếng thở dài thật nhẹ như tiếng gió thổi hắt lên từ mặt nước:
- Thế là mai anh đi rồi!
- Anh đi rồi anh sẽ về.
Cô gái quay hẳn mặt lại nhìn thẳng vào mắt anh:
- Nhưng có nhất thiết cứ phải như vậy không? Có nhất thiết cứ phải dứt bỏ hết thảy
khi anh không cần phải dứt bỏ, không ai bắt đứa con duy nhất của một liệt sĩ phải đi cả,
trong khi Nhạc viện Tchaikovsky, một học viện danh giá bao nhiêu người mơ ước mà
không được đang chờ anh ở bên kia và cũng chỉ còn không đầy một năm nữa là anh sẽ tốt
nghiệp Nhạc viện bên này?
- Mẹ anh cũng nói như em và nhiều thầy cô, bạn bè cũng nói như em nhưng anh nghĩ
cái sự học là cả đời, học lúc nào cũng được, còn có nhiều dịp để học, lúc này cả nước
theo lệnh tổng động viên ra đi hết, mình ở lại không đành. Và kể cả em nữa, anh ở lại có
thể em sẽ vui hơn, hạnh phúc hơn, nhưng rồi biết đâu ánh mắt em nhìn anh mỗi sáng ra sẽ
lùn đi, sẽ thấp xuống như anh có điều gì không phải với cuộc đời, đúng không?
Cô gái không trả lời, chỉ khẽ sầm mặt lại, cúi xuống nhặt nhặt những nhánh cỏ lông gà
găm ở gấu quần mình rồi thả ra cho gió cuốn đi.
- Thỉnh thoảng em đến chơi cho mẹ đỡ buồn. Anh... thương mẹ lắm!

Bất ngờ cô bật trở lại:
- Anh thương mẹ nhưng anh có thương thân anh, có thương em không?
- Chính vì thương, rất thương nên anh mới phải đi.
- Người ta bảo anh gàn, anh chơi trội, anh thích biểu diễn lòng yêu nước, biểu diễn
chí nam nhi... em không tin nhưng bây giờ thì...
- Em tin, đúng không? Thôi thì tùy em, mỗi người mỗi quan niệm, mỗi cách sống.
Cách sống của anh không phải do anh chọn mà hình như lịch sử nước mình, con người
nước mình nó thế, có muốn làm khác cũng không được. Hơn thế, bạn bè đi cả rồi, đi đến
vắng lặng cả đường phố, mình ở lại mãi sao được.
Cô không nói nữa, im lặng thả ánh mắt trống trải vào mênh mông...
Gió vẫn thổi. Mặt sông vẫn xao xác. Bóng chiều đang chuyển sang màu sẫm. Cô gái
khẽ rùng mình. Nhận thấy điều đó, anh nhẹ cởi tấm áo gió trên người khoác cho cô. Cô
để yên, hơi thu nhỏ thân mình lại, bé bỏng, tội tình.
Lát sau, như để phá cái không khí nặng nề không cần thiết đang phủ xuống tâm trạng
của họ, anh mỉm cười:
- Đêm qua anh đã viết xong cái ca khúc mà anh đã hứa dành tặng cho em, giờ anh hát
cho em nghe, mình em thôi, nhé!
Cô gái không trả lời. Anh siết cô chặt thêm vào người rồi nhẹ cất tiếng hát. Giọng hát
người con trai không thật hay, thậm chí còn hơi khàn rè nhưng thật nồng nàn, nóng ấm mà
mỗi từ, mỗi nốt thả xuống dường như đều được chiết ra từ gan ruột, từ nỗi niềm sâu xa,
chân thật nhất như một lời tâm sự lúc chia xa. Giọng anh hòa vào bóng tối, vào gió lạnh,
vào hương phù sa nồng ngái từ lòng sông phả lên.
“Anh yêu em như anh yêu Hà Nội... Anh nhớ em như nhớ về một mái ngói xô
nghiêng... Hà Nội xô nghiêng... Sông Hồng chảy nghiêng... Dáng mẹ nằm nghiêng...
Đất nước nằm nghiêng nhìn những đứa con ra trận... Heo may lá rụng, hương cốm
đầu mùa ướp vào mỗi bước chân đi, ướp vào môi người lính như nụ hôn của em, vội
vàng, cuống quýt. Em, mênh mang biển trời, mênh mang Hồng Hà, mênh mang
Trường Sơn, mênh mang em...”
Có một giọt nước mắt rơi ra, lăn nhẹ trên má cô khiến anh chợt dừng lại. Anh dịu
dàng ghé môi hôn khô giọt nước mắt ấy rồi khẽ chuyển nụ hôn vào đôi môi giá lạnh hơi
hé mở kia. Một làn hơi thơm thoảng như ngọn lúa làm đòng tràn vào thân thể anh, nồng

ấm. Lại một giọt nước mắt nữa lăn xuống, thấm vào môi anh, chảy sâu vào trong anh,
ngọt ngào và mặn chát.
- Cám ơn em! Chỉ thế thôi cũng là đủ để anh cất giữ vào hành trang như một điểm tựa
tinh thần, một giá đỡ tâm linh trong những ngày xa cách.
Đến đây thì cô gái bật khóc. Anh để nguyên cho cô khóc, nghĩ rằng sau khóc chắc
chắn sẽ là một câu nói anh đang có ý chờ đợi, một câu nói sẽ sưởi ấm cho anh trong suốt
cuộc hành trình phía trước chưa biết gian nguy, khốc liệt thế nào...
Nhưng không, cô gái tự chùi mắt rồi ngước lên nhìn thẳng vào anh, tiếng nói cất lên
xa lạ như tiếng nói của người nào khác, không kỷ niệm, không yêu thương, ráo hoảnh:
- Tháng sau em sẽ đi Ba Lan du học.
- Tốt quá! Chúc mừng em! Con đường em đi phải là như thế, anh vẫn hằng mong em
được như thế, cuộc chiến này mình anh đi là đủ rồi. Thanh... trong cái lẽ cầm súng tới
đây, anh có thêm một lý do riêng tư nữa là được giữ gìn cho sự yên tĩnh học hành của
người con gái mình yêu ở trời Tây.
- Nhưng em sẽ không chờ đợi được.
Tiếng nói cô bắn ra như một viên đạn súng kíp xuyên thẳng vào óc khiến anh choáng
váng không còn tin ở tai mình.
- Em nói gì?
- Em không thể chờ đợi.
Lần này tiếng nói bay ra một cách trôi chảy hơn nhưng cũng khô khốc hơn.
Đến đây thì anh đã nghe rõ và chợt vỡ ra về sự im lặng khó hiểu của cô từ đầu đến
giờ. Cô nhọc nhằn, vấp váp nói tiếp như không nói bây giờ thì không bao giờ có thể nói
ra được nữa.
- Anh Cường... Chúng mình khác nhau quá! Có thể em tầm thường, em tủn mủn, em
không xứng với tâm hồn khoáng đạt, mạnh mẽ của anh nhưng em là phận gái, em không
muốn giẫm lại cái bước chân bi kịch của mẹ em suốt đời chờ đợi một con người, người
ấy luôn mang trong mình những lý tưởng, hoài bão to lớn mà quên đi tình yêu gần kề để
rồi cuối cùng cả hai đều lỡ dở, mang khổ suốt đời.
- Tức là em muốn nói người ấy giống tôi? - Cơn choáng đã qua, giọng anh lạnh lại.
- Tùy anh nghĩ.

Cô trả lời rồi nhẹ cầm lấy bàn tay khẽ run lên của anh, nói tiếp:
- Thực ra cho đến lúc này em vẫn yêu anh, cũng như em đã từng nói anh là người đàn
ông sinh ra để chỉ dành cho em, nhưng chiến tranh chưa biết bao giờ kết thúc, em lại đi
học xa chưa biết điều gì sẽ đến với em nên...
Một tiếng nổ nhỏ vỡ ra trong tim anh. Những điều anh nghe vừa rồi thực chất gần đây
anh cũng đã mang máng đoán ra và có ý chờ đợi nhưng khi nó đến, anh vẫn không thể
không bị choáng nhẹ. Khốn khổ, thì ra sự im lặng và đôi mắt buông lơi của cô ấy từ đầu
đến giờ kết cục là thế này đây. Tất cả những kỷ niệm, những lời nói, những thề thốt bỗng
chốc tan thành mây khói. Chao ôi, em đã nói những lời thế nào ấy nhỉ? ...Anh là người
đàn ông mà bất cứ cô gái nào cũng phải ghen với em... Đời này kiếp này em chỉ yêu
một mình anh thôi... Anh biết không, anh thật là một người con trai hoàn hảo mà có
đốt đuốc đi tìm giữa ban ngày cả đời cũng không có... Dường như tất cả ưu tú của
một người đàn ông đều dồn tụ hết vào anh: thông minh, nghị lực, đẹp trai, hào
phóng, ga lăng, anh như là một thỏi nam châm cực mạnh cứ hút cạn kiệt lấy từng ý
nghĩ hơi thở của em... Em không cần gì hết, chỉ cần được ở bên anh suốt cả cuộc đời,
được chăm sóc, được hầu hạ anh, được chia sẻ tất cả những vui buồn của anh... Và
còn gì ấy nữa nhỉ? ...Chỉ có cái chết mới chia lìa được chúng ta... Thật hài hước và
mỉa mai làm sao!
- Thôi! - Cường đứng dậy. - Thế là đủ, em không cần nói thêm gì nữa. Đúng là chúng
mình khác nhau thật, khác quá xa, chỉ lạ một điều là bấy lâu nay mù lòa thế nào mà cả
hai hoặc ít nhất là ở anh không nhận ra điều ấy. Nhưng vẫn còn kịp, anh không hận em,
không trách em, thậm chí còn cám ơn em đã can đảm, trung thực hơn nhiều cô gái khác là
dám nói trước ra sự thật này thay vì sẽ lẳng lặng thay đổi khi người lính đã đi xa rồi đổ
tại hoàn cảnh trong khi người lính đó vẫn âm thầm giữ gìn, nâng niu mọi kỷ niệm và cố
gắng vượt qua tất cả để trở về gặp lại kỷ niệm đó.
Trước vẻ chấp nhận dễ dàng và dứt khoát của anh, cô gái lại tỏ ra chới với:
- Anh Cường...
Cô bước đến gần anh, áp sát vào ngực anh, hơi ngửa mặt lên, mắt nhắm lại, bờ môi
khao khát như muốn có một cái hôn cuối cùng cho mãi mãi. Nhưng cái hôn ấy không đến.
Cô lại ghì siết lấy anh hơn, muốn kéo thân hình anh nằm xuống cỏ.
- Anh... Trước khi xa... em muốn... lần cuối...
Cường khẽ đẩy cô ra, cài lại khuy áo ngực cho cô, vuốt lại tóc cô, nhưng tiếng nói lại
trở nên rất lạnh:

- Sau tất cả mọi điều mà em vẫn còn muốn gần nhau tận cùng thì đó là cái gì? Tình
yêu hay trả vốn?
- Anh ác lắm!
- Có ác bằng nói lời đoạn tuyệt trước khi người lính đi vào chỗ chết không? Xin lỗi
em, tôi không phải là kẻ chết đói chết khát như thế.
Cô gái bỗng bật khóc:
- Hiểu cho em... Thực lòng em đâu muốn thế, nhưng...
- Em ngồi dậy đi! Không còn gì nhưng chúng ta vẫn còn những kỷ niệm thật đẹp để
lưu giữ. Mà có khi thế lại hay, cả hai đều thanh thản không vướng bận khi mỗi người mỗi
ngả mà chưa biết chặng đường đi phía trước thế nào. Chúc em thu nạp được thật nhiều
kiến thức trở về và tìm được một hạnh phúc trọn vẹn, như ý! Thôi, ta về, sương bắt đầu
xuống rồi.
Anh dắt xe đi trước, cô gái vẫn còn ngồi lại như một hình nhân vô tri bên bờ sông
hoang lạnh...

★
Cường về nhà vào lúc trời đã khuya.
Từ ngoài cổng, anh đã nhận ra mùi khói hương thoang thoảng từ phòng trong bay ra.
Không hiểu sao anh rất sợ cái mùi tâm linh huyền bí mang hơi hướng mất mát, chết chóc
ấy. Cái mùi bao giờ cũng gắn liền v