Thần thoại

- 0 / 0
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Thị Hồng Nga
Ngày gửi: 13h:03' 12-12-2025
Dung lượng: 1.1 MB
Số lượt tải: 0
Người gửi: Nguyễn Thị Hồng Nga
Ngày gửi: 13h:03' 12-12-2025
Dung lượng: 1.1 MB
Số lượt tải: 0
Số lượt thích:
0 người
Tên sách : THẦN THOẠI (QUYỂN 3C)
(Nhật-Bản – Đại-Dương-Châu – Hy-Lạp – Bắc-Âu)
Tác giả : DOÃN QUỐC SỸ
Nhà xuất bản : SÁNG TẠO
Năm xuất bản : 1972
-----------------------Nguồn sách : tusachtiengviet.com
Đánh máy : Nguyễn Thị Kiều Tiên
Kiểm tra chính tả : Hoàng Thị Bùi Thu, Max Pham,
Nguyễn Thị Huyền, Trần Khang
Biên tập ebook : Thư Võ
Ngày hoàn thành : 17/12/2019
Ebook này được thực hiện theo dự án phi lợi nhuận
« SỐ HÓA 1000 QUYỂN SÁCH VIỆT MỘT THỜI VANG
BÓNG » của diễn đàn TVE-4U.ORG
Cảm ơn tác giả DOÃN QUỐC SỸ và nhà xuất bản SÁNG
TẠO đã chia sẻ với bạn đọc những kiến thức quý giá.
MỤC LỤC
LỜI CẢM TẠ
CHƯƠNG 1 : THẦN THOẠI NHẬT BẢN
1) NGUỒN GỐC
2) KOJIKI (Cổ Sự Ký)
3) NIHONGI (Nhật Bản Kỷ)
4) THỜI HỒNG HOANG
5) THIÊN ĐỊA KHAI TỊCH
6) CÁI CHẾT CỦA NỮ THẦN IZANAMI
7) IZANAGI XUỐNG THĂM ĐỊA PHỦ
8) NỮ THẦN MẶT TRỜI AMATERASU VÀ NAM THẦN
SUSANO-O
9) CÁI NGẠO NGƯỢC CỦA SUSANO-O
10) NỮ THẦN TSUKI-YOMI VÀ NỮ THẦN UKEMOCHI
11) SUSANO-O VÀ CON RẮN TÁM ĐẦU
12) CON THỎ Ở INABA
13) NHỮNG
ÒKUNINUSHI
TRUYỆN
PHIÊU
LƯU
KẾ
TIẾP
14) ANH LÙN SUKUNA BIKONA
15) PHÂN CHIA QUYỀN UY
16) ÁNH LỬA VÀ BÓNG LỬA
17) TRUYỆN CHÀNG ĐÁNH CÁ URASHIMA TARÔ
18) TỔNG KẾT VỀ THẦN THOẠI NHẬT
19) SÁCH THAM KHẢO
CHƯƠNG 2 : THẦN THOẠI ĐẠI DƯƠNG CHÂU
I. THẦN THOẠI PÔLYNÊSIA
1) THUỞ KHAI THIÊN LẬP ĐỊA
CỦA
2) THUỞ AN BÀI NHÂN GIAN
II. THẦN THOẠI HY-LẠP
1) VÀI NÉT TỔNG LUẬN
2) PROMETHEUS ĂN CẮP LỬA TRÊN TRỜI
3) MỘT PHÉP MÀU TRÊN NÚI PARNASSUS
4) APOLLO VÀ DAPHNE
5) HERA VỊ NỮ HOÀNG CẢ GHEN
6) HERA VÀ CALLISTO
7) EROS VÀ PSYCHE
8) PHAETHON VÀ NGỰA CỦA THẦN MẶT TRỜI
9) VỢ THẦN PLUTO
10) ECHO VÀ NARCISSUS
11) ORPHEUS VÀ EURYDICE
12) PERSUS
a) ĐI SĂN ĐẦU QUÁI VẬT GORGON
b) CỨU NÀNG ANDROMEDA
c) NGƯỜI THÀNH ĐÁ
d) LỜI SẤM NGHIỆM
13) HERACLES
a) MƯỜI HAI CÔNG VIỆC
b) DEIANIRA VÀ QUÁI VẬT ĐẦU NGƯỜI MÌNH NGỰA
c) NESSUS TRẢ ĐƯỢC THÙ
14) JASON
a) NGƯỜI MANG MỘT CHIẾC DÉP
b) VIỆC LÀM CỦA JASON
c) BỘ LÔNG CỪU VÀNG
d) ĐƯỜNG VỀ
e) MEDEA VÀ JASON
f) KHI TẤM MÀN ĐƯỢC VÉN LÊN
g) DAEDALUS
h) THESEUS VÀ CON QUÁI VẬT ĐẦU BÒ MÌNH NGƯỜI
ĐÔI DÉP VÀ THANH KIẾM
i) TRÊN ĐƯỜNG TỚI ATHENS
j) THESEUS GẶP VUA CHA
k) CON QUÁI VẬT MINOTAUR
15) OEDIPUS
a) VUA BỊ GIẾT
b) CÂU ĐỐ CỦA CON QUÁI VẬT ĐẦU NGƯỜI MÌNH SƯ
TỬ SPHINX
c) ÔNG THẦY BÓI MÙ TIRESIAS
d) MÀN BÍ MẬT ĐƯỢC VÉN LÊN
16) KẾT LUẬN VỀ THẦN THOẠI HY LẠP
17) TÀI LIỆU THAM KHẢO
CHƯƠNG 4 : THẦN THOẠI BẮC ÂU
1) VÀI NÉT TỔNG LUẬN
2) TẠO LẬP TRỜI ĐẤT RỒI LOÀI NGƯỜI
3) NHỮNG CUỘC VUI Ở VALHALLA
4) NGƯỜI VALKYRIOR
5) NGƯỜI ELVES
6) SỰ TÍCH CHIẾC BÚA CỦA THẦN THOR
7) ODIN ĐI TỚI SUỐI NGUỒN MIMIR
8) NÓI VỀ THẦN THOR VÀ CÁC THẦN KHÁC
9) NÓI VỀ THẦN LOKI VÀ CON CHÁU
10) THẦN THOR TRẢ LƯƠNG NGƯỜI KHỔNG LỒ TRÊN
NÚI NHƯ THẾ NÀO ?
11) THẦN THOR LẤY LẠI BÚA
12) TRUYỆN THẦN FREY VỚI NGƯỜI ĐẸP KHỔNG LỒ
GERDA
13) NHỮNG TRÁI TÁO CỦA NÀNG IDUNA
14) TRUYỆN THẦN THOR THUA CUỘC
15) CÁI CHẾT CỦA BALDUR
16) LOKI BỊ TRỪNG TRỊ
17) RAGNAROK, HOÀNG-HÔN CỦA CHƯ THẦN
18) SÁCH BÁO THAM KHẢO
TUYỂN TẬP VĂN CHƯƠNG NHI ĐỒNG
QUYỂN BA (C)
THẦN THOẠI
(Nhật-Bản – Đại-Dương-Châu – Hy-Lạp – Bắc-Âu)
DOÃN QUỐC SỸ
Sưu tập và dịch thuật
SÁNG TẠO
1972
LỜI CẢM TẠ
Soạn giả thành thực tri ân giáo sư Nguyễn Văn Nha và
bác sĩ Trần Quý Nhu. Hai vị thân hữu này đã giúp soạn giả
những ý kiến quý báu khi phối hợp tài liệu, tìm những từ
ngữ Hán tương đương với từ ngữ Nhật, và đặc biệt việc sử
dụng cuốn Thế Giới Đại Bách Khoa Sự Điển bằng tiếng Nhật
trong việc truy tìm những nghi vấn, so sánh những nguồn
gốc khác nhau về thần thoại Nhật.
Soạn giả thành thật cảm tạ ông Phạm Văn Bông cho
thêm ý kiến và gửi thêm tài liệu, cuốn Contes et Légendes
du Japon của Félicien Challaye (Fernand Nathan, 1955).
Về những từ ngữ Nhật xin độc giả dọc theo thông lệ sau
đây : o = ô (tiếng Việt) ; e = ê ; d = đ ; u = ư ; g = ng.
CHƯƠNG 1 : THẦN THOẠI NHẬT BẢN
1) NGUỒN GỐC
Những truyện thần thoại Nhật thường rất tản mạn, khó
sắp xếp thành hệ thống khít khao. Vào đầu thế kỷ thứ VIII
xuất hiện hai cuốn : Kojiki (Cổ Sự Ký) và Nihongi (Nhật Bản
kỷ). Hai cuốn này được coi như ghi lại những truyện đã có
từ trước thế kỷ thứ VIII. Kojiki (Cổ Sự Ký) ra đời vào năm
712 ; còn cuốn Nihongi (Nhật Bản Kỷ), thì vào năm 720. Cả
hai đều viết bằng chữ Hán dùng cốt để ghi âm tiếng Nhật và
đều có chủ ỷ chứng tỏ rằng về mặt chính trị, văn hóa,
những bộ tộc tự xưng là Yamata (Đại Hòa Quốc cư trú trong
vùng Kyoto – Osaka hiện nay) hơn tất cả những bộ tộc ở nơi
khác
1
. Sách ghi chép mô phỏng theo phương pháp của
Trung Quốc, rất nhiều sử liệu hay truyện tích cổ thời được
phân tích, lý giải theo tư tưởng học thuật Trung Quốc. Gạt
bỏ những thiên kiến của tác giả, hai cuốn sách này vẫn là
tài liệu lịch sử cổ Nhật Bản và là nguồn chính yếu của thần
thoại Nhật Bản.
2) KOJIKI (Cổ Sự Ký)
Còn gọi là Furu oto bumi (Những liên hệ với các sự kiện
cổ) được viết vào cuối thế kỷ thứ VII nhưng mãi đến năm
712 mới xuất bản. Đây là tác phẩm cổ nhất hiện có tại
Nhật. Công cuộc biên khảo được thực hiện dưới triều vua
Temmu (672-686) do sáng kiến của nhà vua vào năm 681.
Nhà vua đã ban lệnh sưu tập tài liệu lịch sử các thời trước,
ghi chép lại cho khỏi thất lạc. Tương truyền có một nhân vật
nhớ việc rất tài trong đoàn Kataribe (Đoàn xướng vịnh)
được nhà vua giao phó công việc kể lại cho viên quan chép
sử Ono Yasumaro (mất năm 723) ghi. Bài tựa phản ảnh rõ
những ý tưởng chịu ảnh hưởng học thuật Trung Quốc đương
thời, lấy lịch sử làm nền tảng luân lý soi sáng những hành
động thường nhật. Kojiki (Cổ Sự Ký) quả đúng là một tập
truyện cổ được lưu truyền hữu dụng cho đời.
3) NIHONGI (Nhật Bản Kỷ)
Cuốn này được xuất bản tám năm sau. Cũng như Cổ Sự
Ký Kojiki, cuốn Nhật Bản Kỷ Nihongi này ghi chép lịch sử
Nhật từ thời tiền sử cho đến năm 700 (riêng Cổ Sự Ký thì
kết thúc vào năm 628). Nhật Bản Kỷ mô phỏng theo lối
chép sử Trung Quốc nhiều hơn cuốn Cổ Sự Ký, từ quan niệm
âm dương trong truyền kỳ khai thiên lập địa cho đến lối
biên niên theo các triều vua Trung Quốc. Thêm nữa mỗi
đoạn trong Nhật Bản Kỷ còn nhiều phần phụ đưa ra nhiều
lối giải thích, thêu hoa dệt gấm cho câu chuyện thêm linh
động và có ghi niên biểu rõ ràng cho đúng khuôn sáo của sử
sách Trung Hoa. Thậm chí tác giả đã táo bạo sửa đổi niên
biểu các triều vua đầu tiên, do đó chỉ có thể tin cậy vào
niên biểu kể từ đầu thế kỷ thứ sáu trở đi.
Ngoài hai cuốn trên còn một số tác phẩm khác nữa cũng
góp phần vào công cuộc tìm hiểu thần thoại Nhật, tuy
không được dồi dào cho lắm.
4) THỜI HỒNG HOANG
Khởi thủy là một khối bầy nhầy, mờ mịt như một trái
trứng khổng lồ chứa sẵn những mầm tự sinh. Rồi từ giữa
khối hỗn độn mờ mịt ấy nẩy sinh ra một chồi lau sậy linh
thiêng. Chồi lau sậy trở thành đấng thần thông biến hóa,
các vị thần phụ thuộc khác cũng lần lượt xuất hiện để rồi
cùng tan biến đi. Như thế trải bảy thế hệ thần kỳ, cứ từng
đôi anh trai, em gái xuất hiện rồi biến diệt. Đến thế hệ thứ
tám thế hệ ngắn ngủi mong manh, nhưng lại cực kỳ quan
trọng, lần lượt nam thần anh Izanagi và nữ thần em
Izanami ra đời.
5) THIÊN ĐỊA KHAI TỊCH
Theo lệnh truyền của các vị thiên thần kỳ cựu, Izanagi
và Izanami cùng tiến qua chiếc cầu nổi nhà trời (ama no uki
hashi – thiên phù kiều) lấy cây ngọc mâu linh thiêng khuấy
động làn nước nhớt hỗn độn dưới cầu. Khi nước cô đọng dần
rồi đặc lại, họ rút cây linh mâu lên, những giọt nước như
chất tương muối rớt xuống mặt đại dương kết hợp thành
hòn đảo Onogoro (có nghĩa là hòn đảo tự nó đọng lại mà
thành). Những con chim hải âu bắt đầu bay lượn nhịp nhàng
quanh đảo.
Izanagi và Izanami cùng đặt chân lên hòn đảo xinh đẹp
đó, lòng bâng khuâng tràn ngập một niềm vui khôn tả. Họ
nhớ lời các thiên thần kỳ cựu đã hứa rồi đây sau khi họ đã
thành đôi, họ sẽ có những đứa con thật khôi ngô tuấn vĩ.
Izanami ngắm Izanagi, ngắm đôi mắt long lanh của
chàng, ngắm mái tóc dài của chàng, ngắm những cánh tay,
những bắp chân và cả thân hình lực lưỡng cuồn cuộn bắp
thịt của chàng. Trời, sao lại có một thân hình nam giới đẹp
đến thế !
Nàng nói trước :
- Chúng ta kết đôi với nhau thành vợ chồng, chàng ưng
chăng ?
Đôi bên nhìn nhau say đắm, cái nhìn thuở ban đầu,
miệng cùng mỉm cười âu yếm.
Họ thành vợ chồng và đợi sinh hạ được những đứa con
khôi ngô dĩnh ngộ như lời các vị thiên thần kỳ cựu đã hứa.
Nhưng không, đứa con đầu tiên của cặp vợ chồng này là
một quái vật, một đứa bé mang hình con đỉa lớn (điệt tử).
Họ bèn bỏ Bé Đỉa lên một chiếc thuyền bằng sậy thả theo
dòng.
Cặp vợ chồng hy vọng ở đứa con kế tiếp, thì đứa con
này kinh khủng không kém, mang hình một con sứa khổng
lồ bập bềnh như một chiếc đảo bằng bọt biển.
Vô cùng thất vọng Izanagi và Izanami tìm gặp các vị
thiên thần kỳ cựu, chất vấn vì sao mà họ không hề sinh hạ
những đứa con tuấn vĩ như các vị đã hứa.
Họ được các thiên thần kỳ cựu giải đáp :
- Chính đàn ông phải hỏi xin cưới đàn bà mới đúng với ý
trời. Izanami đã xin cưới trước. Đó, vì sao các ngươi đã sinh
ra những quái thai.
Izanagi và Izanami cúi đầu nhận lỗi. Họ trở lại đảo. Lần
này Izanami tiến lên, e lệ cúi đầu chờ đợi. Izanagi sung
sướng và hãnh diện nhìn vẻ đẹp kiều diễm của Izanami.
Chàng cất tiếng hỏi trước :
- Nàng có muốn trở thành vợ ta chăng ?
Nàng mỉm cười ưng thuận. Và lần này họ thành vợ
chồng theo đúng như ước nguyện của các thần linh. Và cặp
vợ chồng thiên thần trẻ măng này đã sinh hạ những đứa
con đẹp làm sao, khôi ngô, tuấn vĩ làm sao ! Đó là những
hòn đảo Nhật Bản. Vâng, đó là những hòn đảo Nhật Bản
xinh đẹp tuyệt vời với núi, với sông, với rừng thông cao vút,
với hoa anh đào đua nở, với người và vật sinh sôi nảy nở
phồn thịnh trên đó. Tất cả, vâng tất cả đều là hậu duệ của
Izanagi và Izanami.
PHỤ CHÚ : Soạn giả thuật truyện Izanagi và Izanami
trên theo bản văn thanh nhã trong Contes et Légendes du
Japon của Félicien Challaye. Cũng truyện này, trong
Mythologies des Steppes, des Forêts et des Iles của P.
Grimal, sát với nguyên bản hơn, như sau :
IZANAGI VÀ IZANAMI THÀNH LỨA ĐÔI
Iganagi và Izanami cùng đặt chân lên hòn đảo mới ấy.
Đảo này trở thành trụ trời trung ương (thiên ngự trụ) để xây
ngự điện.
Izanagi hỏi cô em gái :
- Thân thể em được cấu tạo bằng cách nào ?
Cô em đáp :
- Mọi bộ phận trên người em đều tăng trưởng trừ một
chỗ.
Izanagi tiếp lời :
- Thế ư ? Anh cũng thế, tất cả cơ thể đều nảy nở duy có
bộ phận nảy nở hơn hết. Chi bằng lấy chỗ dư thừa của anh
lấp vào nơi thiếu sót của em để sinh sản ra nhiều vùng có
phải là hay không.
Cô em đáp :
- Quả là chí lý vậy.
Kế đó theo lời đề nghị của một vị thiên thần chủ về Nam
tinh cao cả, hai anh em quyết định đi quanh hòn đảo
Izanami ca ngợi cái đẹp của thân hình Nam thần mà rằng :
- Trời, sao lại có một thân hình Nam giới đẹp đến thế !
Nam thần Izanagi cũng tán tụng cái đẹp của thân hình
nữ giới của cô em gái, nhưng trách ngay nàng đã bồng bột
phát biểu trước :
- Anh là trai, và trai có quyền phải nói trước. Em là gái
mà nói trước như vậy e có điềm chẳng lành. Chúng ta nên
đi quanh đảo thêm một vòng nữa.
Nói đoạn hai anh em mỗi người đi một ngả như trước.
Lần này khi gặp nhau Izanagi phát biểu trước, sau đó mới
đến lượt Izanami cho đúng nghi thức hợp cẩn. Và hai vị
thần giao hoan với nhau. Thoạt Nam thần, Nữ thần lúng
túng không biết giao hoan với nhau ra sao, sực ngắm đôi
chim tích linh trên cành rung cổ vẫy đuôi rồi sáp lại bên
nhau, hai thần bèn bắt chước mà làm nghĩa vụ vợ chồng.
Do đó sinh ra nhiều đảo mới cùng một số thần linh. Tương
truyền trong số thần linh con cái của hai thần có một thần
tàn phế ba tuổi không đứng nổi nên lzanagi và Izanami mới
đặt tên là Hiruko (Điệt tử : Bé đỉa) bỏ trên chiếc thuyền
bằng sậy (lô châu) thả theo dòng sông.
Nữ thần Izanami coi Hoàng Tuyền quốc (địa phủ) sinh
ra các vị thần Sông, thần Biển, thần Núi, thần Lửa.
6) CÁI CHẾT CỦA NỮ THẦN IZANAMI
Izanagi và Izanami đã sinh ra khoảng bốn ngàn thần
linh và những đảo Nhật Bản. Sau đó hai thần còn sinh thêm
nhiều thần linh khác nữa mà sau cùng là Thần Lửa.
Tương truyền khi sinh ra Thần Lửa, Amaterasu bị bỏng
nặng rồi từ trần sau một cơn sốt kinh khủng.
Izanagi buồn đau, thương nhớ đi vòng quanh chỗ nằm
của vợ mà than khóc. Nước mắt biến thành các thần của thế
hệ sau. Khóc lóc chán rồi bèn rút thanh trường kiếm chém
đầu con là Thần Lửa. Máu Thần Lửa trở thành các vị thần
của thế hệ thứ ba.
7) IZANAGI XUỐNG THĂM ĐỊA PHỦ
Không chịu nổi cảnh cô đơn buồn bã, Izanagi quyết chí
đi thăm Địa Phủ để gặp lại mặt vợ.
Tại Izumo có một nơi hẻo lánh, thông mọc um tùm với
nhiều phiến đá ngổn ngang. Dưới một phiến đá hình dáng
kỳ quái nọ có một cửa hang bí mật, bên trong tối om.
Izanagi biết đó là lối xuống Địa Phủ. Tay nắm chặt đốc
gươm, chàng chui vào cửa hang, càng vào sâu ánh sáng
càng yếu dần cho đến khi hoàn toàn tối hẳn. Gặp vị thần
canh Địa-Phủ đầu tiên, Izanagi được dẫn tới lâu đài Izanami
ở. Chàng dừng bước trước cửa, lòng nấu nung muốn được
gặp mặt vợ ngay. Chợt một giọng nói êm như gió thoảng rót
vào tai chàng :
- Hỡi đức lang quân kính mến, thiếp được chàng hạ cố
từ trên dương gian xuống thăm thế này thật vạn hạnh, vạn
hạnh.
- Hiền thê, hiền thê quý mến, ta không phải chỉ đến
thăm nàng mà thôi, ta tới để mang hiền thê trở về dương
thế. Nơi đó chúng ta đã chung sống những ngày hạnh phúc
bao nhiêu, vả lại nhiệm vụ sinh sản của chúng ta còn dang
dở. Hãy trở lại, xin nàng hãy ở lại cùng ta.
- Than ôi, chàng đến quá muộn, không ai có thể trở lại
dương gian khi đã ăn thực phẩm âm phủ, mà thiếp thì đã
chót ăn thực phẩm âm phủ mất rồi.
- Nhưng hiền thê há chẳng cũng ao ước được xum họp
lại cùng ta như ta vẫn ao ước được xum họp lại cùng nàng ?
- Ao ước lắm chứ, thiếp ao ước được trở lại làm vợ
chàng biết chừng nào !
- Vậy thì hiền thê còn đợi gì mà không xin với những vị
thần ngự trị nơi âm phủ này hãy trả nàng về dương thế ?
- Vâng, xin tuân theo lời chàng. Nhưng trong khi chờ
đợi, chàng phải hứa là không được tìm cách gặp mặt thiếp.
Lệ luật nơi này tuyệt đối như vậy.
- Ta xin hứa với nàng như vậy. Nàng hãy vào xin phép
gấp đi, ta chờ, ta chờ !
Được nghe giọng nói thoảng êm của Izanami, lòng
Izanagi tràn ngập niềm vui tưởng đến phát khóc lên được…
Chàng đứng trước cửa lâu đài chờ, tin rằng thế nào
người vợ yêu quí của chàng cũng xin được phép trở về
dương thế.
Chàng đợi. Chàng đợi. Giây phút đợi chờ dăng dăng dài
tưởng như ngày này qua ngày khác…
Kỷ niệm những ngày chung sống hạnh phúc xưa rộn rã
trong tâm trí. Chàng nhớ lại thuở khi giọt nước tự cây ngọc
mâu linh thiêng rớt xuống đọng lại thành hòn đảo, chàng và
nàng cùng đặt chân trên hòn đảo cô quạnh lần đầu, ngày đó
chàng nhìn nàng, ôi, dáng yêu kiều xinh đẹp biết chừng
nào ! Phải nhìn lại mặt nàng tức khắc dù chỉ trong giây
phút !
Izanagi không cầm nổi lòng nữa, bèn bẻ một răng lược
dương ở phía bên trái, châm lửa soi đường. Âm phủ chợt
bùng sáng nhưng cảnh tượng hãi hùng biết chừng nào ! Khi
ánh lửa vừa bùng lên từ răng lược, vợ chàng, nàng Izanami,
ngã lăn xuống đất. cơ thể rũa nát, khuôn mặt xanh lợt, tóc
rụng từng tảng, đôi mắt trợn trừng, thất tinh lạc, ròi bọ lúc
nhúc.
Xác chết của nàng thét lên :
- Quân khốn kiếp, hãy cuốn xéo ngay đi ! Mi đã lừa dối
ta, làm nhục ta !
Những tia chớp bao quanh lấy thân thể nàng ; tám vị
thần sét xuất phát tự đầu, bụng, hai vú, hai tay, hai chân
nàng đâm bổ ra.
Izanagi hốt hoảng lùi vội lại, rồi chạy trốn ra khỏi địa
phủ. Lũ nữ quỷ ùa đuổi theo. Ngoái nhìn thấy lũ chúng bám
riết, chàng lột nón quăng lại phía sau. Chiếc nón biến thành
những chùm nho mọng ; lũ quỉ đứng lại, nhặt lấy, chia nhau
ăn. Ăn xong chúng lại chạy đuổi theo. Izanagi gỡ chiếc lược
cài mái tóc tay mặt, quăng lại phía sau. Chiếc lược biến
thành cụm măng tre mơn mởn, lũ quỷ đua nhau bẻ ăn.
Izanami bèn tung thêm 1500 quân trợ lực tám vị thần sét
bám sát lấy Izanagi. May thay lúc đó Izanagi vừa nhận thấy
có ba trái đào lớn, liền lấy hết bình sinh dùng ba trái đào
này ném lui lũ quỹ, đoạn chàng lăn phiến đá lớn lấp chặn lối
đi về giữa dương gian và âm phủ.
Từ đó chàng và nàng trở thành hai kẻ tử thù. Nàng hăm
chàng là hàng ngày sẽ cho quân sát hại một ngàn sinh linh.
Chàng phải bảo tồn bằng cách mỗi ngày cho tăng gia sinh
sản lên một ngàn năm trăm sinh linh để duy trì lấy sự sống
trên dương gian.
8) NỮ THẦN MẶT TRỜI AMATERASU VÀ NAM THẦN
SUSANO-O
Sau khi tiếp xúc với cảnh địa phủ về, Izanagi tẩy uế cho
thanh khiết. Chàng xuống tắm ở một dòng sông nhỏ tại
Tsukushi (nay là Kyu-shu). Quần áo và đồ trang sức chàng
để trên bờ biến hóa ra thành 12 vị thần linh. Để tránh khúc
thượng lưu nước chảy xiết và khúc hạ lưu nước chảy lờ đờ,
chàng di chuyển đến khúc trung lưu. Những dấu tích chàng
di chuyển dưới dòng sông cũng biến hóa thành 14 vị thần
khác nữa. Sau chót mắt trái chàng sinh ra Nữ-thần Mặt Trời
Amaterasu làm chói lọi cả bầu trời, mắt phải chàng sinh ra
thần Tsuki yomi (Mặt Trăng, Nguyệt Dạ Thần) ; mũi chàng
sinh ra nam thần Susano-o, Thần Bão.
Amaterasu sáng láng chói lọi nên được Izanagi ban cho
một vòng ngọc và cho cai quản Cánh Đồng Trên Trời Cao,
còn Susano-o, Thần Bão, vừa hung hăng vừa thảm đạm nên
được trao cho cánh đồng Biển Cả.
Thần Susano-o chẳng lúc nào nguôi lòng, luôn luôn gào
la vang rền. Tiếng than gào của chàng làm núi non tàn úa,
làm biển cả cạn vơi, các vị thần khác chẳng còn biết xử trí
ra sao. Izanagi triệu thần Susano-o đến hỏi vì sao than khóc
ầm ĩ, quấy rầy đến chư thần và sao lãng bổn phận được
giao phó ? Susano-o bộc trực nói thẳng vì quá nhớ mẹ
(Izanami), muốn tới địa phủ gặp mẹ mà chưa được nên
không lúc nào thấy an tâm, nguôi lòng.
Bực bội về thái độ xấc xược của đứa con rắn đầu cứng
cổ, Izanagi đuổi Susano-o ra khỏi đất nước. Susano-o quyết
đi thăm cô chị, nữ thần mặt trời Amaterasu. Chàng lên
đường, miệng không ngớt kêu la ầm ĩ. Nữ thần mặt trời
Amaterasu ngờ rằng chàng muốn giẫm chân lên công việc
riêng của nàng, do đó nàng chuẩn bị xuất vân nghênh địch.
Nàng đeo lên vai hai ống tên, một ống đựng một ngàn tên,
một ống đựng năm trăm tên, với lấy cây cung rồi vận nội
công đứng thủ thế, đất lún sâu ngập tới ngang đùi đúng như
một dũng sĩ. Susano-o vội giải thích với chị là chàng đến
thăm với thiện chí, tuyệt không có một tà ý gì.
Chàng đề nghị thề nguyền xích tâm minh ước. Nàng ưng
lời, nhận cây trường kiếm chàng trao bẻ ra làm ba, đoạn
cho vào miệng nhai ; chàng nhận chuỗi ngọc nàng tặng và
cũng làm theo nàng. Những mảnh này đã biến hóa ra nhiều
vị thần linh khác.
9) CÁI NGẠO NGƯỢC CỦA SUSANO-O
Susano-o ở với chị gái là nữ thần mặt trời Amaterasu
trên Cao Thiên Nguyên. Mặc dầu cô chị nhiều lần khuyên
nhủ mà tật la gào, ngang ngạnh của chàng đã chẳng chừa
lại còn tệ hơn nữa. Susano-o phá hủy cả những phân ranh
đồng lúa mà nữ thần đã thiết lập thành những hào dẫn
nước. Tuy vậy cô chị vẫn bỏ qua, cho rằng chàng lỡ chén
say sưa nên mới xảy ra cơ sự như thế.
Nhưng tới bữa kia chàng lột da con ngựa lang trắng
vung tay ném vào phòng, nơi nàng cùng các nữ thần phụ tá
khác đang dệt, làm những thoi cửi buột tung ra ngoài văng
vào họ khiến họ đều bị trọng thương cả. Lần này thì quá
lắm, Amaterasu hết sức bất bình bèn lánh vào Thiên Nham
Cung (hang trời) lấp kín cửa vào, vì vậy dương gian chìm
đắm trong tăm tối không còn ngày đêm.
Nàng tuyên bố hễ chư thần còn chấp nhận cho Susano-o
sống chung, nàng sẽ ở lì trong Thiên Nham Cung không
xuất hiện nữa. Chư vị thần linh hết sức bối rối, cùng tập hợp
trên dòng Thiên Hà cạn khô, thoạt còn ít, sau đông dần, tới
tám triệu vị, bàn nhau kiếm cách nào hiệu nghiệm nhất
khiến Amaterasu dời khỏi Thiên Nham Cung.
Vì thần mưu cơ là Taka-mi-misubi nói :
- Thường thường nữ thần Amaterasu ló rạng mỗi khi
nghe tiếng gà gáy, vậy chúng ta nên buộc chạc, rồi cho
những con gà trống thật tốt giọng đậu lên đó thay phiên
nhau gáy.
Việc đó được thực hiện ngay, nhưng vô hiệu quả,
Amaterasu vẫn bằn bặt trong cùng thẳm Hang Trời.
Thần mưu cơ Taka-mi-musubi lại tìm ra kế gợi trí tò mò
của nữ thần Mặt Trời. Thần sai một thần thợ rèn độc nhỡn
làm một tấm gương thật sáng, đặt trước Hang Trời. Trên
tấm gương thần có treo những chuỗi ngọc trắng hình cánh
cung và những đồ lễ tết bằng chỉ bạch, rồi tất cả hát lễ van
vái (norito).
Tuy nhiên cuộc vận động của chư thần chỉ hiệu nghiệm
khi nữ thần Amano Uzume xuất hiện với một vũ khúc đặc
biệt ngộ nghĩnh.
2
Amaterasu nghe tiếng chư thần cười vang, động lòng
hiếu kỳ mở hé cửa hang. Rồi cất tiếng hỏi lớn :
- Ta ngỡ vắng ta, tám triệu chư vị thần linh sẽ buồn bã
trong đêm tối dầy đặc, làm sao chư vị lại vui cười hả hê như
vậy được ?
Nữ thần Uzume lanh trí trả lời ngay :
- Làm sao chúng tôi vui ư ? Xin thưa, vì bọn chúng tôi
đã kiếm được một vị nữ thần mới nhan sắc còn kiều diễm
hơn Người nữa.
Nghe vậy Amaterasu càng động lòng hiếu kỳ, và lòng
ghen tức nữa, bèn mở rộng cửa bước ra, thoạt nhận thấy
bóng mình phản ánh rõ ràng trong gương. Một vị thần tiến
tới cầm lấy tay Amaterasu, chư thần khác lập tức chăng dây
ngang phía sau, chặn lối vào động.
Kể từ lúc đó ánh sáng lại chan hòa khắp dương thế,
ngày đêm lại bắt đầu vận chuyển.
10) NỮ THẦN TSUKI-YOMI VÀ NỮ THẦN UKEMOCHI
Nữ thần mặt trời Amaterasu ủy cho Nữ thần Mặt Trăng
Tusuki-yomi sứ mạng xuống phụ tá nữ thần Nuôi Dưỡng
Ukemochi dưới trần. Hay tin đó nữ thần Ukemochi bèn cúi
xuống đất thổ ra cơm chín, hướng ra bể thả các giống cá,
ngước lên phía núi rừng phóng ra chim muông để làm đại
tiệc khoản đãi nữ thần Mặt Trăng.
Tsuki-yomi nổi giận cho là nữ thần Nuôi Dưỡng
Ukemochi khinh mạn mình, dám thổ ra cơm chín làm tiệc
đãi mình, bèn tuốt ngay gươm ra chém chết và trở về thuật
lại mọi việc cho nữ thần Mặt Trời nghe. Amaterasu giận lắm,
hết lời mắng mỏ Tsuki-yomi và không bao giờ còn dằn mặt
Tsuki-yomi nữa.
Mặt Trời, Mặt Trăng cách biệt ở hai đối cực từ đấy. Mặt
Trời chỉ xuất hiện ban ngày còn Mặt Trăng ban đêm.
Sau khi Ukemochi chết, Amaterasu lại sai một sứ giả
nữa xuống thì thấy xác nữ thần đã biến thành nhiều thứ :
đầu hóa thành con bò, con ngựa ; trán hóa thành cây kê ;
lông mày thành tằm ; mắt thành lúa tắc ; bụng thành lúa ;
bộ phận sinh dục thành lúa mì và đỗ. Thần sứ giả thu lượm
những thứ đó về trình với nữ thần Mặt Trời. Nữ thần bèn lấy
ngũ cốc làm hạt giống, trao cho một vị thần linh đem gieo,
rồi ngậm con tằm mà rút tơ ra. Từ đó bắt đầu có thuật nuôi
tằm lấy tơ dệt lụa.
PHỤ CHÚ : Trong Thế Giới Đại Bách Khoa Sự Điển,
người Nhật không định danh Amaterasu là Thái Dương Thần
Nữ như người Trung Hoa. Theo Cổ Sự Ký gọi là « Thiên
Chiếu Đại Ngự Thần ». Theo Nhật Bản Kỷ thì gọi là « Thiên
Chiếu Đại Thần ». Các sách khác cũng gọi theo như thế,
hoặc đổi phần bổ ngữ về tước hiệu ở dưới thành « Thiên
Chiếu Tọa Hoàng Đại Thần », hoặc viết tắt là « Nhật
Thần ». Nữ thần được tôn sùng là tổ thần của dân tộc Nhật
Bản, các giòng vua Nhật đều là hậu duệ của vị nữ thần đó.
Họ tôn xưng Amaterasu là « Đại Hòa Triều Đình Tối Cao
Thần » (vị thần tối cao của các triều vua giống Đại Hòa –
Yamato), hay « Hoàng Thất Tổ Thần ». Cho đến nay danh
xưng Đại Hòa Quốc – nước của giòng Yamato – vẫn còn
được sử dụng trong sách báo và các từ điển của Nhật. Nữ
thần Amaterasu có uy quyền soi sáng trái đất, bảo vệ lẽ
sinh tồn nơi dương thế nên có những uy hiệu : Cao chiếu,
Quốc chiếu, Khoa Chiếu và Cao quang đại thần. Bảng tên
tại các thần xã hay thần cung – tức đền thờ – là Thiên
Chiếu Hoàng Đại Thần Cung.
11) SUSANO-O VÀ CON RẮN TÁM ĐẦU
Vì tính tình quá ngạo ngược, Susano-o vẫn chứng nào
tật ấy luôn luôn làm mất lòng chị, sau cùng nữ thần
Amaterasu cương quyết đuổi chàng ra khỏi thiên cung.
3
Susano-o đọa lạc xuống vùng Izumo . Thấy có đôi đũa
trôi ở cửa sông lớn, sôn
(Nhật-Bản – Đại-Dương-Châu – Hy-Lạp – Bắc-Âu)
Tác giả : DOÃN QUỐC SỸ
Nhà xuất bản : SÁNG TẠO
Năm xuất bản : 1972
-----------------------Nguồn sách : tusachtiengviet.com
Đánh máy : Nguyễn Thị Kiều Tiên
Kiểm tra chính tả : Hoàng Thị Bùi Thu, Max Pham,
Nguyễn Thị Huyền, Trần Khang
Biên tập ebook : Thư Võ
Ngày hoàn thành : 17/12/2019
Ebook này được thực hiện theo dự án phi lợi nhuận
« SỐ HÓA 1000 QUYỂN SÁCH VIỆT MỘT THỜI VANG
BÓNG » của diễn đàn TVE-4U.ORG
Cảm ơn tác giả DOÃN QUỐC SỸ và nhà xuất bản SÁNG
TẠO đã chia sẻ với bạn đọc những kiến thức quý giá.
MỤC LỤC
LỜI CẢM TẠ
CHƯƠNG 1 : THẦN THOẠI NHẬT BẢN
1) NGUỒN GỐC
2) KOJIKI (Cổ Sự Ký)
3) NIHONGI (Nhật Bản Kỷ)
4) THỜI HỒNG HOANG
5) THIÊN ĐỊA KHAI TỊCH
6) CÁI CHẾT CỦA NỮ THẦN IZANAMI
7) IZANAGI XUỐNG THĂM ĐỊA PHỦ
8) NỮ THẦN MẶT TRỜI AMATERASU VÀ NAM THẦN
SUSANO-O
9) CÁI NGẠO NGƯỢC CỦA SUSANO-O
10) NỮ THẦN TSUKI-YOMI VÀ NỮ THẦN UKEMOCHI
11) SUSANO-O VÀ CON RẮN TÁM ĐẦU
12) CON THỎ Ở INABA
13) NHỮNG
ÒKUNINUSHI
TRUYỆN
PHIÊU
LƯU
KẾ
TIẾP
14) ANH LÙN SUKUNA BIKONA
15) PHÂN CHIA QUYỀN UY
16) ÁNH LỬA VÀ BÓNG LỬA
17) TRUYỆN CHÀNG ĐÁNH CÁ URASHIMA TARÔ
18) TỔNG KẾT VỀ THẦN THOẠI NHẬT
19) SÁCH THAM KHẢO
CHƯƠNG 2 : THẦN THOẠI ĐẠI DƯƠNG CHÂU
I. THẦN THOẠI PÔLYNÊSIA
1) THUỞ KHAI THIÊN LẬP ĐỊA
CỦA
2) THUỞ AN BÀI NHÂN GIAN
II. THẦN THOẠI HY-LẠP
1) VÀI NÉT TỔNG LUẬN
2) PROMETHEUS ĂN CẮP LỬA TRÊN TRỜI
3) MỘT PHÉP MÀU TRÊN NÚI PARNASSUS
4) APOLLO VÀ DAPHNE
5) HERA VỊ NỮ HOÀNG CẢ GHEN
6) HERA VÀ CALLISTO
7) EROS VÀ PSYCHE
8) PHAETHON VÀ NGỰA CỦA THẦN MẶT TRỜI
9) VỢ THẦN PLUTO
10) ECHO VÀ NARCISSUS
11) ORPHEUS VÀ EURYDICE
12) PERSUS
a) ĐI SĂN ĐẦU QUÁI VẬT GORGON
b) CỨU NÀNG ANDROMEDA
c) NGƯỜI THÀNH ĐÁ
d) LỜI SẤM NGHIỆM
13) HERACLES
a) MƯỜI HAI CÔNG VIỆC
b) DEIANIRA VÀ QUÁI VẬT ĐẦU NGƯỜI MÌNH NGỰA
c) NESSUS TRẢ ĐƯỢC THÙ
14) JASON
a) NGƯỜI MANG MỘT CHIẾC DÉP
b) VIỆC LÀM CỦA JASON
c) BỘ LÔNG CỪU VÀNG
d) ĐƯỜNG VỀ
e) MEDEA VÀ JASON
f) KHI TẤM MÀN ĐƯỢC VÉN LÊN
g) DAEDALUS
h) THESEUS VÀ CON QUÁI VẬT ĐẦU BÒ MÌNH NGƯỜI
ĐÔI DÉP VÀ THANH KIẾM
i) TRÊN ĐƯỜNG TỚI ATHENS
j) THESEUS GẶP VUA CHA
k) CON QUÁI VẬT MINOTAUR
15) OEDIPUS
a) VUA BỊ GIẾT
b) CÂU ĐỐ CỦA CON QUÁI VẬT ĐẦU NGƯỜI MÌNH SƯ
TỬ SPHINX
c) ÔNG THẦY BÓI MÙ TIRESIAS
d) MÀN BÍ MẬT ĐƯỢC VÉN LÊN
16) KẾT LUẬN VỀ THẦN THOẠI HY LẠP
17) TÀI LIỆU THAM KHẢO
CHƯƠNG 4 : THẦN THOẠI BẮC ÂU
1) VÀI NÉT TỔNG LUẬN
2) TẠO LẬP TRỜI ĐẤT RỒI LOÀI NGƯỜI
3) NHỮNG CUỘC VUI Ở VALHALLA
4) NGƯỜI VALKYRIOR
5) NGƯỜI ELVES
6) SỰ TÍCH CHIẾC BÚA CỦA THẦN THOR
7) ODIN ĐI TỚI SUỐI NGUỒN MIMIR
8) NÓI VỀ THẦN THOR VÀ CÁC THẦN KHÁC
9) NÓI VỀ THẦN LOKI VÀ CON CHÁU
10) THẦN THOR TRẢ LƯƠNG NGƯỜI KHỔNG LỒ TRÊN
NÚI NHƯ THẾ NÀO ?
11) THẦN THOR LẤY LẠI BÚA
12) TRUYỆN THẦN FREY VỚI NGƯỜI ĐẸP KHỔNG LỒ
GERDA
13) NHỮNG TRÁI TÁO CỦA NÀNG IDUNA
14) TRUYỆN THẦN THOR THUA CUỘC
15) CÁI CHẾT CỦA BALDUR
16) LOKI BỊ TRỪNG TRỊ
17) RAGNAROK, HOÀNG-HÔN CỦA CHƯ THẦN
18) SÁCH BÁO THAM KHẢO
TUYỂN TẬP VĂN CHƯƠNG NHI ĐỒNG
QUYỂN BA (C)
THẦN THOẠI
(Nhật-Bản – Đại-Dương-Châu – Hy-Lạp – Bắc-Âu)
DOÃN QUỐC SỸ
Sưu tập và dịch thuật
SÁNG TẠO
1972
LỜI CẢM TẠ
Soạn giả thành thực tri ân giáo sư Nguyễn Văn Nha và
bác sĩ Trần Quý Nhu. Hai vị thân hữu này đã giúp soạn giả
những ý kiến quý báu khi phối hợp tài liệu, tìm những từ
ngữ Hán tương đương với từ ngữ Nhật, và đặc biệt việc sử
dụng cuốn Thế Giới Đại Bách Khoa Sự Điển bằng tiếng Nhật
trong việc truy tìm những nghi vấn, so sánh những nguồn
gốc khác nhau về thần thoại Nhật.
Soạn giả thành thật cảm tạ ông Phạm Văn Bông cho
thêm ý kiến và gửi thêm tài liệu, cuốn Contes et Légendes
du Japon của Félicien Challaye (Fernand Nathan, 1955).
Về những từ ngữ Nhật xin độc giả dọc theo thông lệ sau
đây : o = ô (tiếng Việt) ; e = ê ; d = đ ; u = ư ; g = ng.
CHƯƠNG 1 : THẦN THOẠI NHẬT BẢN
1) NGUỒN GỐC
Những truyện thần thoại Nhật thường rất tản mạn, khó
sắp xếp thành hệ thống khít khao. Vào đầu thế kỷ thứ VIII
xuất hiện hai cuốn : Kojiki (Cổ Sự Ký) và Nihongi (Nhật Bản
kỷ). Hai cuốn này được coi như ghi lại những truyện đã có
từ trước thế kỷ thứ VIII. Kojiki (Cổ Sự Ký) ra đời vào năm
712 ; còn cuốn Nihongi (Nhật Bản Kỷ), thì vào năm 720. Cả
hai đều viết bằng chữ Hán dùng cốt để ghi âm tiếng Nhật và
đều có chủ ỷ chứng tỏ rằng về mặt chính trị, văn hóa,
những bộ tộc tự xưng là Yamata (Đại Hòa Quốc cư trú trong
vùng Kyoto – Osaka hiện nay) hơn tất cả những bộ tộc ở nơi
khác
1
. Sách ghi chép mô phỏng theo phương pháp của
Trung Quốc, rất nhiều sử liệu hay truyện tích cổ thời được
phân tích, lý giải theo tư tưởng học thuật Trung Quốc. Gạt
bỏ những thiên kiến của tác giả, hai cuốn sách này vẫn là
tài liệu lịch sử cổ Nhật Bản và là nguồn chính yếu của thần
thoại Nhật Bản.
2) KOJIKI (Cổ Sự Ký)
Còn gọi là Furu oto bumi (Những liên hệ với các sự kiện
cổ) được viết vào cuối thế kỷ thứ VII nhưng mãi đến năm
712 mới xuất bản. Đây là tác phẩm cổ nhất hiện có tại
Nhật. Công cuộc biên khảo được thực hiện dưới triều vua
Temmu (672-686) do sáng kiến của nhà vua vào năm 681.
Nhà vua đã ban lệnh sưu tập tài liệu lịch sử các thời trước,
ghi chép lại cho khỏi thất lạc. Tương truyền có một nhân vật
nhớ việc rất tài trong đoàn Kataribe (Đoàn xướng vịnh)
được nhà vua giao phó công việc kể lại cho viên quan chép
sử Ono Yasumaro (mất năm 723) ghi. Bài tựa phản ảnh rõ
những ý tưởng chịu ảnh hưởng học thuật Trung Quốc đương
thời, lấy lịch sử làm nền tảng luân lý soi sáng những hành
động thường nhật. Kojiki (Cổ Sự Ký) quả đúng là một tập
truyện cổ được lưu truyền hữu dụng cho đời.
3) NIHONGI (Nhật Bản Kỷ)
Cuốn này được xuất bản tám năm sau. Cũng như Cổ Sự
Ký Kojiki, cuốn Nhật Bản Kỷ Nihongi này ghi chép lịch sử
Nhật từ thời tiền sử cho đến năm 700 (riêng Cổ Sự Ký thì
kết thúc vào năm 628). Nhật Bản Kỷ mô phỏng theo lối
chép sử Trung Quốc nhiều hơn cuốn Cổ Sự Ký, từ quan niệm
âm dương trong truyền kỳ khai thiên lập địa cho đến lối
biên niên theo các triều vua Trung Quốc. Thêm nữa mỗi
đoạn trong Nhật Bản Kỷ còn nhiều phần phụ đưa ra nhiều
lối giải thích, thêu hoa dệt gấm cho câu chuyện thêm linh
động và có ghi niên biểu rõ ràng cho đúng khuôn sáo của sử
sách Trung Hoa. Thậm chí tác giả đã táo bạo sửa đổi niên
biểu các triều vua đầu tiên, do đó chỉ có thể tin cậy vào
niên biểu kể từ đầu thế kỷ thứ sáu trở đi.
Ngoài hai cuốn trên còn một số tác phẩm khác nữa cũng
góp phần vào công cuộc tìm hiểu thần thoại Nhật, tuy
không được dồi dào cho lắm.
4) THỜI HỒNG HOANG
Khởi thủy là một khối bầy nhầy, mờ mịt như một trái
trứng khổng lồ chứa sẵn những mầm tự sinh. Rồi từ giữa
khối hỗn độn mờ mịt ấy nẩy sinh ra một chồi lau sậy linh
thiêng. Chồi lau sậy trở thành đấng thần thông biến hóa,
các vị thần phụ thuộc khác cũng lần lượt xuất hiện để rồi
cùng tan biến đi. Như thế trải bảy thế hệ thần kỳ, cứ từng
đôi anh trai, em gái xuất hiện rồi biến diệt. Đến thế hệ thứ
tám thế hệ ngắn ngủi mong manh, nhưng lại cực kỳ quan
trọng, lần lượt nam thần anh Izanagi và nữ thần em
Izanami ra đời.
5) THIÊN ĐỊA KHAI TỊCH
Theo lệnh truyền của các vị thiên thần kỳ cựu, Izanagi
và Izanami cùng tiến qua chiếc cầu nổi nhà trời (ama no uki
hashi – thiên phù kiều) lấy cây ngọc mâu linh thiêng khuấy
động làn nước nhớt hỗn độn dưới cầu. Khi nước cô đọng dần
rồi đặc lại, họ rút cây linh mâu lên, những giọt nước như
chất tương muối rớt xuống mặt đại dương kết hợp thành
hòn đảo Onogoro (có nghĩa là hòn đảo tự nó đọng lại mà
thành). Những con chim hải âu bắt đầu bay lượn nhịp nhàng
quanh đảo.
Izanagi và Izanami cùng đặt chân lên hòn đảo xinh đẹp
đó, lòng bâng khuâng tràn ngập một niềm vui khôn tả. Họ
nhớ lời các thiên thần kỳ cựu đã hứa rồi đây sau khi họ đã
thành đôi, họ sẽ có những đứa con thật khôi ngô tuấn vĩ.
Izanami ngắm Izanagi, ngắm đôi mắt long lanh của
chàng, ngắm mái tóc dài của chàng, ngắm những cánh tay,
những bắp chân và cả thân hình lực lưỡng cuồn cuộn bắp
thịt của chàng. Trời, sao lại có một thân hình nam giới đẹp
đến thế !
Nàng nói trước :
- Chúng ta kết đôi với nhau thành vợ chồng, chàng ưng
chăng ?
Đôi bên nhìn nhau say đắm, cái nhìn thuở ban đầu,
miệng cùng mỉm cười âu yếm.
Họ thành vợ chồng và đợi sinh hạ được những đứa con
khôi ngô dĩnh ngộ như lời các vị thiên thần kỳ cựu đã hứa.
Nhưng không, đứa con đầu tiên của cặp vợ chồng này là
một quái vật, một đứa bé mang hình con đỉa lớn (điệt tử).
Họ bèn bỏ Bé Đỉa lên một chiếc thuyền bằng sậy thả theo
dòng.
Cặp vợ chồng hy vọng ở đứa con kế tiếp, thì đứa con
này kinh khủng không kém, mang hình một con sứa khổng
lồ bập bềnh như một chiếc đảo bằng bọt biển.
Vô cùng thất vọng Izanagi và Izanami tìm gặp các vị
thiên thần kỳ cựu, chất vấn vì sao mà họ không hề sinh hạ
những đứa con tuấn vĩ như các vị đã hứa.
Họ được các thiên thần kỳ cựu giải đáp :
- Chính đàn ông phải hỏi xin cưới đàn bà mới đúng với ý
trời. Izanami đã xin cưới trước. Đó, vì sao các ngươi đã sinh
ra những quái thai.
Izanagi và Izanami cúi đầu nhận lỗi. Họ trở lại đảo. Lần
này Izanami tiến lên, e lệ cúi đầu chờ đợi. Izanagi sung
sướng và hãnh diện nhìn vẻ đẹp kiều diễm của Izanami.
Chàng cất tiếng hỏi trước :
- Nàng có muốn trở thành vợ ta chăng ?
Nàng mỉm cười ưng thuận. Và lần này họ thành vợ
chồng theo đúng như ước nguyện của các thần linh. Và cặp
vợ chồng thiên thần trẻ măng này đã sinh hạ những đứa
con đẹp làm sao, khôi ngô, tuấn vĩ làm sao ! Đó là những
hòn đảo Nhật Bản. Vâng, đó là những hòn đảo Nhật Bản
xinh đẹp tuyệt vời với núi, với sông, với rừng thông cao vút,
với hoa anh đào đua nở, với người và vật sinh sôi nảy nở
phồn thịnh trên đó. Tất cả, vâng tất cả đều là hậu duệ của
Izanagi và Izanami.
PHỤ CHÚ : Soạn giả thuật truyện Izanagi và Izanami
trên theo bản văn thanh nhã trong Contes et Légendes du
Japon của Félicien Challaye. Cũng truyện này, trong
Mythologies des Steppes, des Forêts et des Iles của P.
Grimal, sát với nguyên bản hơn, như sau :
IZANAGI VÀ IZANAMI THÀNH LỨA ĐÔI
Iganagi và Izanami cùng đặt chân lên hòn đảo mới ấy.
Đảo này trở thành trụ trời trung ương (thiên ngự trụ) để xây
ngự điện.
Izanagi hỏi cô em gái :
- Thân thể em được cấu tạo bằng cách nào ?
Cô em đáp :
- Mọi bộ phận trên người em đều tăng trưởng trừ một
chỗ.
Izanagi tiếp lời :
- Thế ư ? Anh cũng thế, tất cả cơ thể đều nảy nở duy có
bộ phận nảy nở hơn hết. Chi bằng lấy chỗ dư thừa của anh
lấp vào nơi thiếu sót của em để sinh sản ra nhiều vùng có
phải là hay không.
Cô em đáp :
- Quả là chí lý vậy.
Kế đó theo lời đề nghị của một vị thiên thần chủ về Nam
tinh cao cả, hai anh em quyết định đi quanh hòn đảo
Izanami ca ngợi cái đẹp của thân hình Nam thần mà rằng :
- Trời, sao lại có một thân hình Nam giới đẹp đến thế !
Nam thần Izanagi cũng tán tụng cái đẹp của thân hình
nữ giới của cô em gái, nhưng trách ngay nàng đã bồng bột
phát biểu trước :
- Anh là trai, và trai có quyền phải nói trước. Em là gái
mà nói trước như vậy e có điềm chẳng lành. Chúng ta nên
đi quanh đảo thêm một vòng nữa.
Nói đoạn hai anh em mỗi người đi một ngả như trước.
Lần này khi gặp nhau Izanagi phát biểu trước, sau đó mới
đến lượt Izanami cho đúng nghi thức hợp cẩn. Và hai vị
thần giao hoan với nhau. Thoạt Nam thần, Nữ thần lúng
túng không biết giao hoan với nhau ra sao, sực ngắm đôi
chim tích linh trên cành rung cổ vẫy đuôi rồi sáp lại bên
nhau, hai thần bèn bắt chước mà làm nghĩa vụ vợ chồng.
Do đó sinh ra nhiều đảo mới cùng một số thần linh. Tương
truyền trong số thần linh con cái của hai thần có một thần
tàn phế ba tuổi không đứng nổi nên lzanagi và Izanami mới
đặt tên là Hiruko (Điệt tử : Bé đỉa) bỏ trên chiếc thuyền
bằng sậy (lô châu) thả theo dòng sông.
Nữ thần Izanami coi Hoàng Tuyền quốc (địa phủ) sinh
ra các vị thần Sông, thần Biển, thần Núi, thần Lửa.
6) CÁI CHẾT CỦA NỮ THẦN IZANAMI
Izanagi và Izanami đã sinh ra khoảng bốn ngàn thần
linh và những đảo Nhật Bản. Sau đó hai thần còn sinh thêm
nhiều thần linh khác nữa mà sau cùng là Thần Lửa.
Tương truyền khi sinh ra Thần Lửa, Amaterasu bị bỏng
nặng rồi từ trần sau một cơn sốt kinh khủng.
Izanagi buồn đau, thương nhớ đi vòng quanh chỗ nằm
của vợ mà than khóc. Nước mắt biến thành các thần của thế
hệ sau. Khóc lóc chán rồi bèn rút thanh trường kiếm chém
đầu con là Thần Lửa. Máu Thần Lửa trở thành các vị thần
của thế hệ thứ ba.
7) IZANAGI XUỐNG THĂM ĐỊA PHỦ
Không chịu nổi cảnh cô đơn buồn bã, Izanagi quyết chí
đi thăm Địa Phủ để gặp lại mặt vợ.
Tại Izumo có một nơi hẻo lánh, thông mọc um tùm với
nhiều phiến đá ngổn ngang. Dưới một phiến đá hình dáng
kỳ quái nọ có một cửa hang bí mật, bên trong tối om.
Izanagi biết đó là lối xuống Địa Phủ. Tay nắm chặt đốc
gươm, chàng chui vào cửa hang, càng vào sâu ánh sáng
càng yếu dần cho đến khi hoàn toàn tối hẳn. Gặp vị thần
canh Địa-Phủ đầu tiên, Izanagi được dẫn tới lâu đài Izanami
ở. Chàng dừng bước trước cửa, lòng nấu nung muốn được
gặp mặt vợ ngay. Chợt một giọng nói êm như gió thoảng rót
vào tai chàng :
- Hỡi đức lang quân kính mến, thiếp được chàng hạ cố
từ trên dương gian xuống thăm thế này thật vạn hạnh, vạn
hạnh.
- Hiền thê, hiền thê quý mến, ta không phải chỉ đến
thăm nàng mà thôi, ta tới để mang hiền thê trở về dương
thế. Nơi đó chúng ta đã chung sống những ngày hạnh phúc
bao nhiêu, vả lại nhiệm vụ sinh sản của chúng ta còn dang
dở. Hãy trở lại, xin nàng hãy ở lại cùng ta.
- Than ôi, chàng đến quá muộn, không ai có thể trở lại
dương gian khi đã ăn thực phẩm âm phủ, mà thiếp thì đã
chót ăn thực phẩm âm phủ mất rồi.
- Nhưng hiền thê há chẳng cũng ao ước được xum họp
lại cùng ta như ta vẫn ao ước được xum họp lại cùng nàng ?
- Ao ước lắm chứ, thiếp ao ước được trở lại làm vợ
chàng biết chừng nào !
- Vậy thì hiền thê còn đợi gì mà không xin với những vị
thần ngự trị nơi âm phủ này hãy trả nàng về dương thế ?
- Vâng, xin tuân theo lời chàng. Nhưng trong khi chờ
đợi, chàng phải hứa là không được tìm cách gặp mặt thiếp.
Lệ luật nơi này tuyệt đối như vậy.
- Ta xin hứa với nàng như vậy. Nàng hãy vào xin phép
gấp đi, ta chờ, ta chờ !
Được nghe giọng nói thoảng êm của Izanami, lòng
Izanagi tràn ngập niềm vui tưởng đến phát khóc lên được…
Chàng đứng trước cửa lâu đài chờ, tin rằng thế nào
người vợ yêu quí của chàng cũng xin được phép trở về
dương thế.
Chàng đợi. Chàng đợi. Giây phút đợi chờ dăng dăng dài
tưởng như ngày này qua ngày khác…
Kỷ niệm những ngày chung sống hạnh phúc xưa rộn rã
trong tâm trí. Chàng nhớ lại thuở khi giọt nước tự cây ngọc
mâu linh thiêng rớt xuống đọng lại thành hòn đảo, chàng và
nàng cùng đặt chân trên hòn đảo cô quạnh lần đầu, ngày đó
chàng nhìn nàng, ôi, dáng yêu kiều xinh đẹp biết chừng
nào ! Phải nhìn lại mặt nàng tức khắc dù chỉ trong giây
phút !
Izanagi không cầm nổi lòng nữa, bèn bẻ một răng lược
dương ở phía bên trái, châm lửa soi đường. Âm phủ chợt
bùng sáng nhưng cảnh tượng hãi hùng biết chừng nào ! Khi
ánh lửa vừa bùng lên từ răng lược, vợ chàng, nàng Izanami,
ngã lăn xuống đất. cơ thể rũa nát, khuôn mặt xanh lợt, tóc
rụng từng tảng, đôi mắt trợn trừng, thất tinh lạc, ròi bọ lúc
nhúc.
Xác chết của nàng thét lên :
- Quân khốn kiếp, hãy cuốn xéo ngay đi ! Mi đã lừa dối
ta, làm nhục ta !
Những tia chớp bao quanh lấy thân thể nàng ; tám vị
thần sét xuất phát tự đầu, bụng, hai vú, hai tay, hai chân
nàng đâm bổ ra.
Izanagi hốt hoảng lùi vội lại, rồi chạy trốn ra khỏi địa
phủ. Lũ nữ quỷ ùa đuổi theo. Ngoái nhìn thấy lũ chúng bám
riết, chàng lột nón quăng lại phía sau. Chiếc nón biến thành
những chùm nho mọng ; lũ quỉ đứng lại, nhặt lấy, chia nhau
ăn. Ăn xong chúng lại chạy đuổi theo. Izanagi gỡ chiếc lược
cài mái tóc tay mặt, quăng lại phía sau. Chiếc lược biến
thành cụm măng tre mơn mởn, lũ quỷ đua nhau bẻ ăn.
Izanami bèn tung thêm 1500 quân trợ lực tám vị thần sét
bám sát lấy Izanagi. May thay lúc đó Izanagi vừa nhận thấy
có ba trái đào lớn, liền lấy hết bình sinh dùng ba trái đào
này ném lui lũ quỹ, đoạn chàng lăn phiến đá lớn lấp chặn lối
đi về giữa dương gian và âm phủ.
Từ đó chàng và nàng trở thành hai kẻ tử thù. Nàng hăm
chàng là hàng ngày sẽ cho quân sát hại một ngàn sinh linh.
Chàng phải bảo tồn bằng cách mỗi ngày cho tăng gia sinh
sản lên một ngàn năm trăm sinh linh để duy trì lấy sự sống
trên dương gian.
8) NỮ THẦN MẶT TRỜI AMATERASU VÀ NAM THẦN
SUSANO-O
Sau khi tiếp xúc với cảnh địa phủ về, Izanagi tẩy uế cho
thanh khiết. Chàng xuống tắm ở một dòng sông nhỏ tại
Tsukushi (nay là Kyu-shu). Quần áo và đồ trang sức chàng
để trên bờ biến hóa ra thành 12 vị thần linh. Để tránh khúc
thượng lưu nước chảy xiết và khúc hạ lưu nước chảy lờ đờ,
chàng di chuyển đến khúc trung lưu. Những dấu tích chàng
di chuyển dưới dòng sông cũng biến hóa thành 14 vị thần
khác nữa. Sau chót mắt trái chàng sinh ra Nữ-thần Mặt Trời
Amaterasu làm chói lọi cả bầu trời, mắt phải chàng sinh ra
thần Tsuki yomi (Mặt Trăng, Nguyệt Dạ Thần) ; mũi chàng
sinh ra nam thần Susano-o, Thần Bão.
Amaterasu sáng láng chói lọi nên được Izanagi ban cho
một vòng ngọc và cho cai quản Cánh Đồng Trên Trời Cao,
còn Susano-o, Thần Bão, vừa hung hăng vừa thảm đạm nên
được trao cho cánh đồng Biển Cả.
Thần Susano-o chẳng lúc nào nguôi lòng, luôn luôn gào
la vang rền. Tiếng than gào của chàng làm núi non tàn úa,
làm biển cả cạn vơi, các vị thần khác chẳng còn biết xử trí
ra sao. Izanagi triệu thần Susano-o đến hỏi vì sao than khóc
ầm ĩ, quấy rầy đến chư thần và sao lãng bổn phận được
giao phó ? Susano-o bộc trực nói thẳng vì quá nhớ mẹ
(Izanami), muốn tới địa phủ gặp mẹ mà chưa được nên
không lúc nào thấy an tâm, nguôi lòng.
Bực bội về thái độ xấc xược của đứa con rắn đầu cứng
cổ, Izanagi đuổi Susano-o ra khỏi đất nước. Susano-o quyết
đi thăm cô chị, nữ thần mặt trời Amaterasu. Chàng lên
đường, miệng không ngớt kêu la ầm ĩ. Nữ thần mặt trời
Amaterasu ngờ rằng chàng muốn giẫm chân lên công việc
riêng của nàng, do đó nàng chuẩn bị xuất vân nghênh địch.
Nàng đeo lên vai hai ống tên, một ống đựng một ngàn tên,
một ống đựng năm trăm tên, với lấy cây cung rồi vận nội
công đứng thủ thế, đất lún sâu ngập tới ngang đùi đúng như
một dũng sĩ. Susano-o vội giải thích với chị là chàng đến
thăm với thiện chí, tuyệt không có một tà ý gì.
Chàng đề nghị thề nguyền xích tâm minh ước. Nàng ưng
lời, nhận cây trường kiếm chàng trao bẻ ra làm ba, đoạn
cho vào miệng nhai ; chàng nhận chuỗi ngọc nàng tặng và
cũng làm theo nàng. Những mảnh này đã biến hóa ra nhiều
vị thần linh khác.
9) CÁI NGẠO NGƯỢC CỦA SUSANO-O
Susano-o ở với chị gái là nữ thần mặt trời Amaterasu
trên Cao Thiên Nguyên. Mặc dầu cô chị nhiều lần khuyên
nhủ mà tật la gào, ngang ngạnh của chàng đã chẳng chừa
lại còn tệ hơn nữa. Susano-o phá hủy cả những phân ranh
đồng lúa mà nữ thần đã thiết lập thành những hào dẫn
nước. Tuy vậy cô chị vẫn bỏ qua, cho rằng chàng lỡ chén
say sưa nên mới xảy ra cơ sự như thế.
Nhưng tới bữa kia chàng lột da con ngựa lang trắng
vung tay ném vào phòng, nơi nàng cùng các nữ thần phụ tá
khác đang dệt, làm những thoi cửi buột tung ra ngoài văng
vào họ khiến họ đều bị trọng thương cả. Lần này thì quá
lắm, Amaterasu hết sức bất bình bèn lánh vào Thiên Nham
Cung (hang trời) lấp kín cửa vào, vì vậy dương gian chìm
đắm trong tăm tối không còn ngày đêm.
Nàng tuyên bố hễ chư thần còn chấp nhận cho Susano-o
sống chung, nàng sẽ ở lì trong Thiên Nham Cung không
xuất hiện nữa. Chư vị thần linh hết sức bối rối, cùng tập hợp
trên dòng Thiên Hà cạn khô, thoạt còn ít, sau đông dần, tới
tám triệu vị, bàn nhau kiếm cách nào hiệu nghiệm nhất
khiến Amaterasu dời khỏi Thiên Nham Cung.
Vì thần mưu cơ là Taka-mi-misubi nói :
- Thường thường nữ thần Amaterasu ló rạng mỗi khi
nghe tiếng gà gáy, vậy chúng ta nên buộc chạc, rồi cho
những con gà trống thật tốt giọng đậu lên đó thay phiên
nhau gáy.
Việc đó được thực hiện ngay, nhưng vô hiệu quả,
Amaterasu vẫn bằn bặt trong cùng thẳm Hang Trời.
Thần mưu cơ Taka-mi-musubi lại tìm ra kế gợi trí tò mò
của nữ thần Mặt Trời. Thần sai một thần thợ rèn độc nhỡn
làm một tấm gương thật sáng, đặt trước Hang Trời. Trên
tấm gương thần có treo những chuỗi ngọc trắng hình cánh
cung và những đồ lễ tết bằng chỉ bạch, rồi tất cả hát lễ van
vái (norito).
Tuy nhiên cuộc vận động của chư thần chỉ hiệu nghiệm
khi nữ thần Amano Uzume xuất hiện với một vũ khúc đặc
biệt ngộ nghĩnh.
2
Amaterasu nghe tiếng chư thần cười vang, động lòng
hiếu kỳ mở hé cửa hang. Rồi cất tiếng hỏi lớn :
- Ta ngỡ vắng ta, tám triệu chư vị thần linh sẽ buồn bã
trong đêm tối dầy đặc, làm sao chư vị lại vui cười hả hê như
vậy được ?
Nữ thần Uzume lanh trí trả lời ngay :
- Làm sao chúng tôi vui ư ? Xin thưa, vì bọn chúng tôi
đã kiếm được một vị nữ thần mới nhan sắc còn kiều diễm
hơn Người nữa.
Nghe vậy Amaterasu càng động lòng hiếu kỳ, và lòng
ghen tức nữa, bèn mở rộng cửa bước ra, thoạt nhận thấy
bóng mình phản ánh rõ ràng trong gương. Một vị thần tiến
tới cầm lấy tay Amaterasu, chư thần khác lập tức chăng dây
ngang phía sau, chặn lối vào động.
Kể từ lúc đó ánh sáng lại chan hòa khắp dương thế,
ngày đêm lại bắt đầu vận chuyển.
10) NỮ THẦN TSUKI-YOMI VÀ NỮ THẦN UKEMOCHI
Nữ thần mặt trời Amaterasu ủy cho Nữ thần Mặt Trăng
Tusuki-yomi sứ mạng xuống phụ tá nữ thần Nuôi Dưỡng
Ukemochi dưới trần. Hay tin đó nữ thần Ukemochi bèn cúi
xuống đất thổ ra cơm chín, hướng ra bể thả các giống cá,
ngước lên phía núi rừng phóng ra chim muông để làm đại
tiệc khoản đãi nữ thần Mặt Trăng.
Tsuki-yomi nổi giận cho là nữ thần Nuôi Dưỡng
Ukemochi khinh mạn mình, dám thổ ra cơm chín làm tiệc
đãi mình, bèn tuốt ngay gươm ra chém chết và trở về thuật
lại mọi việc cho nữ thần Mặt Trời nghe. Amaterasu giận lắm,
hết lời mắng mỏ Tsuki-yomi và không bao giờ còn dằn mặt
Tsuki-yomi nữa.
Mặt Trời, Mặt Trăng cách biệt ở hai đối cực từ đấy. Mặt
Trời chỉ xuất hiện ban ngày còn Mặt Trăng ban đêm.
Sau khi Ukemochi chết, Amaterasu lại sai một sứ giả
nữa xuống thì thấy xác nữ thần đã biến thành nhiều thứ :
đầu hóa thành con bò, con ngựa ; trán hóa thành cây kê ;
lông mày thành tằm ; mắt thành lúa tắc ; bụng thành lúa ;
bộ phận sinh dục thành lúa mì và đỗ. Thần sứ giả thu lượm
những thứ đó về trình với nữ thần Mặt Trời. Nữ thần bèn lấy
ngũ cốc làm hạt giống, trao cho một vị thần linh đem gieo,
rồi ngậm con tằm mà rút tơ ra. Từ đó bắt đầu có thuật nuôi
tằm lấy tơ dệt lụa.
PHỤ CHÚ : Trong Thế Giới Đại Bách Khoa Sự Điển,
người Nhật không định danh Amaterasu là Thái Dương Thần
Nữ như người Trung Hoa. Theo Cổ Sự Ký gọi là « Thiên
Chiếu Đại Ngự Thần ». Theo Nhật Bản Kỷ thì gọi là « Thiên
Chiếu Đại Thần ». Các sách khác cũng gọi theo như thế,
hoặc đổi phần bổ ngữ về tước hiệu ở dưới thành « Thiên
Chiếu Tọa Hoàng Đại Thần », hoặc viết tắt là « Nhật
Thần ». Nữ thần được tôn sùng là tổ thần của dân tộc Nhật
Bản, các giòng vua Nhật đều là hậu duệ của vị nữ thần đó.
Họ tôn xưng Amaterasu là « Đại Hòa Triều Đình Tối Cao
Thần » (vị thần tối cao của các triều vua giống Đại Hòa –
Yamato), hay « Hoàng Thất Tổ Thần ». Cho đến nay danh
xưng Đại Hòa Quốc – nước của giòng Yamato – vẫn còn
được sử dụng trong sách báo và các từ điển của Nhật. Nữ
thần Amaterasu có uy quyền soi sáng trái đất, bảo vệ lẽ
sinh tồn nơi dương thế nên có những uy hiệu : Cao chiếu,
Quốc chiếu, Khoa Chiếu và Cao quang đại thần. Bảng tên
tại các thần xã hay thần cung – tức đền thờ – là Thiên
Chiếu Hoàng Đại Thần Cung.
11) SUSANO-O VÀ CON RẮN TÁM ĐẦU
Vì tính tình quá ngạo ngược, Susano-o vẫn chứng nào
tật ấy luôn luôn làm mất lòng chị, sau cùng nữ thần
Amaterasu cương quyết đuổi chàng ra khỏi thiên cung.
3
Susano-o đọa lạc xuống vùng Izumo . Thấy có đôi đũa
trôi ở cửa sông lớn, sôn
 





